یک حمله سایبری به سامانههای سرمایشی سه مرکز نگهداری پلاسما در فرانسه، زنگ خطر تازهای درباره امنیت زیرساختهای درمانی به صدا درآورده است. مهاجمان تلاش کردند تنظیمات دما و چرخه یخزدایی تجهیزات را به مقادیر بسیار بالایی تغییر دهند؛ اقدامی که میتوانست ذخایر پلاسما و نمونههای زیستی را در معرض نابودی قرار دهد. بااینحال، واکنش سریع سامانههای هشدار مانع از آسیب دیدن محصولات خونی شد.
این حادثه روز دوم نوامبر ۲۰۲۶ (۱۱ آبان) رخ داد و سه مرکز وابسته به سازمان انتقال خون فرانسه (EFS) را تحت تأثیر قرار داد. در این مراکز، کیسههای پلاسمای مورد استفاده برای انتقال خون و همچنین پلاسماهای مورد نیاز برای تولید دارو نگهداری میشدند. مهاجمان با دستکاری سامانههای نظارت و کنترل سردخانهها، آستانههای دما و یخزدایی را به سطحی غیرعادی افزایش دادند.
نکته مهم این است که هکرها مستقیماً به شبکه سازمان انتقال خون فرانسه حمله نکرده بودند؛ بلکه مسیر نفوذ از طریق یکی از تأمینکنندگان تجهیزات سرمایشی انجام شد. شرکت Coolworld که در زمینه تجهیزات و سامانههای سرمایشی فعالیت میکند، وقوع یک حادثه امنیت سایبری در نرمافزار پایش از راه دور خود را تأیید کرده است. این شرکت میگوید مشکل به یکی از اجزای متعلق به تأمینکنندهای دیگر مربوط بوده و تعداد محدودی از تجهیزات آن را تحت تأثیر قرار داده است.
شدت خطر زمانی مشخص میشود که بدانیم طبق گزارش روزنامه فرانسوی Le Canard enchaîné، مهاجمان قصد داشتند دمای برخی سردخانهها را از حدود منفی ۳۰ درجه سانتیگراد به ۱۱۰ درجه سانتیگراد برسانند؛ یعنی دمایی بالاتر از نقطه جوش آب. البته سازمان انتقال خون فرانسه این عدد دقیق را تأیید نکرده و فقط از تغییر آستانههای دما به مقادیر بسیار بالا خبر داده است. بنابراین رقم ۱۱۰ درجه را باید یک گزارش رسانهای دانست، نه دادهای قطعی از سوی مسئولان.
سامانههای پایش و هشدار مراکز نگهداری، تغییرات غیرعادی را بهسرعت شناسایی کردند و کارکنان توانستند پیش از آسیب دیدن ذخایر، تجهیزات را کنترل کنند یا محصولات را به مراکز دیگر انتقال دهند. سازمان انتقال خون فرانسه اعلام کرده است که هیچ محصول خونی یا نمونه زیستی از بین نرفته، پیامد بهداشتی برای بیماران گزارش نشده و جمعآوری و توزیع خون نیز بدون وقفه ادامه داشته است. مقامهای فرانسوی و آژانس ملی امنیت سایبری این کشور در حال بررسی ابعاد حادثه هستند.
این حمله در ادامه موجی از حملات سایبری به سامانههای سرمایشی فروشگاهها و زیرساختهای تجاری در اروپا رخ داده است. در هفتههای اخیر، برخی فروشگاهها در فرانسه و چند کشور اروپایی با دستکاری از راه دور تنظیمات یخچالها و فریزرها مواجه شدند و بخشی از مواد غذایی آنها از بین رفت. بااینحال، هنوز مشخص نیست حمله به مراکز نگهداری پلاسما با آن حوادث ارتباط مستقیم داشته یا مهاجمان از یک آسیبپذیری مشترک استفاده کردهاند.
اهمیت این حادثه فراتر از یک حمله سایبری معمولی است: تجهیزات سرمایشی بیمارستانها، بانکهای خون و مراکز دارویی بخشی از زنجیره حیاتی سلامت هستند و نفوذ به سامانه کنترل آنها میتواند بدون دسترسی مستقیم به پرونده بیماران یا شبکههای پزشکی، جان انسانها را به خطر بیندازد. این اتفاق نشان میدهد امنیت سایبری تأمینکنندگان تجهیزات و نرمافزارهای جانبی نیز باید به اندازه امنیت خود مراکز درمانی جدی گرفته شود.