شرکت OpenAI با انتشار صدها دست‌نوشته پژوهشی در حوزه ریاضیات، موجی از واکنش‌ها را در جامعه علمی به راه انداخته است. این شرکت در ۶ اکتبر ۲۰۲۶ مجموعه‌ای شامل بیش از ۷۰۰ پیش‌نویس مقاله ریاضی را در گیت‌هاب منتشر کرد؛ نتایجی که با کمک یک مدل هوش مصنوعی داخلی به دست آمده‌اند. با وجود اهمیت علمی احتمالی این دستاوردها، برخی ریاضی‌دانان معتقدند انتشار یک‌باره این حجم از نتایج می‌تواند فرصت پژوهشگران جوان را برای ارائه اکتشافات مستقل تحت تأثیر قرار دهد.
این مجموعه موضوعات متنوعی را پوشش می‌دهد و شامل نتایج مرتبط با جبر، هندسه، نظریه اعداد و دیگر شاخه‌های ریاضیات است. طبق توضیحات مخزن رسمی OpenAI در گیت‌هاب، مجموعه منتشرشده ۷۱۹ دست‌نوشته را در ۳۷۲ گروه پژوهشی در بر می‌گیرد. بااین‌حال، وضعیت بررسی و تأیید نتایج یکسان نیست و همه مقاله‌ها اثبات‌های رسمی قابل‌بررسی با رایانه ندارند.
اعتراض اصلی برخی پژوهشگران به این است که ممکن است ماه‌ها یا سال‌ها تلاش برای حل یک مسئله، با انتشار ناگهانی نتیجه‌ای مشابه از سوی هوش مصنوعی، ارزش خبری و تازگی خود را از دست بدهد. تریستان باک‌مستر، استاد ریاضیات دانشگاه نیویورک، گفته است که انتشار این مجموعه بعضی برنامه‌های پژوهشی محققان جوان را عملاً از مسیر قبلی خارج کرده است. این نگرانی به‌ویژه برای دانشجویان و پژوهشگرانی جدی است که موفقیت علمی و آینده شغلی آن‌ها به انتشار نتایج تازه وابسته است.
مسئله دیگر، شیوه انتشار نتایج است. برخی ریاضی‌دانان معتقدند ارائه صدها پیش‌نویس به‌صورت هم‌زمان، بدون طی‌کردن روند متعارف بررسی علمی و داوری همتا برای همه آن‌ها، ارزیابی کیفیت و اهمیت دستاوردها را دشوار می‌کند. در مقابل، OpenAI می‌گوید هدفش پیشبرد دانش ریاضی و فراهم‌کردن ابزارهایی برای کمک به دانشمندان است و قصد دارد با دریافت بازخورد جامعه علمی، کیفیت توضیحات، ارجاعات و شیوه ارائه مقالات را بهبود دهد.
البته انتشار این مجموعه به معنای تأیید قطعی تمام نتایج نیست. خود OpenAI در مخزن رسمی اعلام کرده که دست‌نوشته‌ها در مراحل متفاوتی از بررسی قرار دارند و ممکن است برخی نتایج هنوز اشکال داشته باشند. این شرکت همچنین بخشی از اثبات‌ها را با زبان رسمی Lean ارائه کرده است؛ روشی که امکان بررسی رایانه‌ای ساختار اثبات‌های ریاضی را فراهم می‌کند، اما به‌تنهایی جای بررسی دقیق محتوای علمی و اهمیت هر نتیجه را نمی‌گیرد.
این اتفاق بحثی بزرگ‌تر را درباره آینده پژوهش علمی مطرح کرده است: اگر هوش مصنوعی بتواند در مدت کوتاهی نتایجی تولید کند که پیش‌تر به تلاش طولانی متخصصان نیاز داشتند، دانشگاه‌ها و مؤسسات علمی چگونه باید اعتبار پژوهش، اولویت کشف و فرصت رشد دانشمندان جوان را حفظ کنند؟ هنوز پاسخ روشنی برای این پرسش وجود ندارد؛ اما ماجرای انتشار مقالات OpenAI نشان می‌دهد که پیشرفت هوش مصنوعی فقط روش حل مسائل را تغییر نمی‌دهد، بلکه می‌تواند قواعد انتشار، رقابت و همکاری در علم را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
