پیدا شدن یک سیاره ناشناخته با کمک هوش مصنوعی، آن هم بدون استفاده مستقیم از تلسکوپ شخصی، به یکی از خبرهای جالب دنیای فناوری و نجوم تبدیل شده است. پاول رابتسویچ، علاقه‌مند به نجوم و مدیر محصولی ساکن اسپانیا، می‌گوید با کمک ابزارهای هوش مصنوعی توانسته نشانه‌هایی از یک سیاره فراخورشیدی احتمالی را در داده‌های آرشیوی ناسا شناسایی کند.
او برای بررسی داده‌های تلسکوپ فضایی TESS از ابزارهایی مانند Claude Code و Codex استفاده کرد. این مجموعه داده‌ها، طبق گزارش او، اطلاعات مربوط به روشنایی بیش از ۱۲۶ هزار ستاره را در بر می‌گرفت. هدف این بود که تغییرات تکرارشونده در نور ستاره‌ها شناسایی شود؛ الگویی که گاهی از عبور یک سیاره از مقابل ستاره میزبانش خبر می‌دهد.
رابتسویچ در جریان بررسی‌ها روی ستاره‌ای با شناسه TIC 4206066 متمرکز شد که حدود ۱۱۶ سال نوری با زمین فاصله دارد. داده‌ها نشان می‌دادند روشنایی این ستاره تقریباً هر ۳٫۱۸ روز یک‌بار اندکی کاهش پیدا می‌کند. او همین الگو را در مشاهدات قدیمی‌تر سال‌های ۲۰۱۸ و ۲۰۲۰ نیز پیدا کرد؛ موضوعی که فرضیه وجود یک سیاره در حال عبور از مقابل ستاره را تقویت می‌کند.
بر اساس محاسبات اولیه این پژوهشگر، اگر عامل این کاهش نور واقعاً یک سیاره باشد، اندازه آن حدود ۱٫۴ برابر زمین خواهد بود. دوره گردش احتمالی آن نیز کمی بیشتر از سه روز زمینی برآورد شده است. چنین مداری می‌تواند به معنای دریافت انرژی بسیار زیاد از ستاره میزبان و دمای سطحی بسیار بالا باشد. البته این ویژگی‌ها فعلاً برآوردهایی وابسته به تأیید فرضیه سیاره هستند، نه مشخصات قطعی یک جرم آسمانی تأییدشده.
نقش هوش مصنوعی در این فرایند فقط به پیدا کردن یک الگوی اولیه محدود نماند. رابتسویچ می‌گوید با کمک Claude Code تعداد ۷۴ آزمون تحلیلی انجام داده تا احتمال اشتباه بودن فرضیه را بررسی کند. در یکی از این آزمایش‌ها، مدل با استفاده از داده‌های دو دوره باید زمان کاهش نور را در دوره سوم پیش‌بینی می‌کرد؛ به گفته او، پیش‌بینی‌ها در هر سه بررسی با داده‌ها مطابقت داشتند.
گام بعدی مهم‌تر است: درخواست او برای بررسی دوباره این ستاره با تلسکوپ TESS پذیرفته شده است. طبق گزارش منتشرشده، قرار است از ۳۱ اکتبر تا ۲۶ نوامبر ۲۰۲۶، روشنایی ستاره با فاصله‌های زمانی دو دقیقه‌ای اندازه‌گیری شود. این مشاهدات امکان می‌دهند پیش‌بینی‌های قبلی با داده‌های تازه مقایسه شوند.
با این حال، هنوز نمی‌توان گفت یک سیاره جدید کشف شده است. کاهش دوره‌ای نور ممکن است دلایل دیگری هم داشته باشد؛ از جمله وجود یک ستاره دیگر در سامانه یا خطاهای رصدی. رصدهای آینده می‌توانند شواهد را تقویت کنند، اما تأیید نهایی به بررسی‌های علمی بیشتر و کنار گذاشتن توضیح‌های جایگزین نیاز دارد. اهمیت این ماجرا فعلاً در نشان دادن ظرفیت هوش مصنوعی برای غربال‌کردن حجم عظیمی از داده‌های علمی و کمک به پژوهشگران، حتی خارج از مراکز دانشگاهی، است.
