انجمن سرطان آمریکا پس از بیش از ۱۵ سال، دستورالعملهای غربالگری سرطان پروستات را بهروزرسانی کرده است.
توصیههای جدید که براساس شواهد پژوهشی تازه تدوین شدهاند، برای مردان با خطر متوسط و افراد دارای عوامل خطر بیشتر، سن و فاصله زمانی مشخصی را برای انجام آزمایش PSA در نظر میگیرند.
مردان از چه سنی باید آزمایش سرطان پروستات بدهند؟
# براساس دستورالعمل جدید، مردان ۵۰ تا ۶۹ ساله که در گروه خطر متوسط قرار دارند، بهتر است هر دو سال یکبار آزمایش خون PSA انجام دهند. این آزمایش میزان آنتیژن اختصاصی پروستات را اندازهگیری میکند؛ مادهای که افزایش سطح آن میتواند نشانه سرطان پروستات یا برخی مشکلات دیگر این غده باشد.
برای گروههای پرخطر، غربالگری باید زودتر آغاز شود. مردان سیاهپوست و افرادی که سابقه خانوادگی قوی دارند، از جمله کسانی که پدر، برادر یا فرزندشان پیش از ۶۵ سالگی به سرطان پروستات مبتلا شده است، باید از ۴۵ سالگی غربالگری سالانه را در نظر بگیرند. مردانی که یک خویشاوند درجهیک آنها پس از ۶۵ سالگی به این بیماری مبتلا شده است نیز میتوانند از ۴۵ سالگی، هر دو سال یکبار آزمایش بدهند.
آزمایش PSA غیرطبیعی به معنای ابتلا به سرطان نیست
# یکی از تغییرات مهم دستورالعمل جدید، تأکید بر بررسیهای تکمیلی پیش از نمونهبرداری است. بالا بودن PSA بهتنهایی ابتلا به سرطان را ثابت نمیکند و ممکن است دلایل دیگری نیز داشته باشد؛ به همین دلیل، پزشکان باید در صورت مشاهده نتیجه غیرطبیعی، ابتدا تکرار آزمایش و بررسیهای دقیقتر را در نظر بگیرند.
در صورت تأیید افزایش PSA، تصویربرداری امآرآی (MRI) یا آزمایشهای نشانگرهای زیستی میتوانند به تصمیمگیری درباره ضرورت نمونهبرداری کمک کنند. هدف از این رویکرد، شناسایی سرطانهای مهم و کاهش تشخیص موارد کمخطر و انجام درمانهای غیرضروری است.
غربالگری برای همه سالمندان توصیه نمیشود
# در دستورالعمل تازه، تصمیمگیری درباره غربالگری مردان ۷۰ تا ۷۴ ساله باید با توجه به وضعیت سلامت، امید به زندگی و ترجیحات فرد انجام شود. انجمن سرطان آمریکا غربالگری معمول را برای مردان ۷۵ ساله و بالاتر و همچنین افرادی که کمتر از ۱۰ سال امید به زندگی دارند، توصیه نمیکند.
این توصیهها نشان میدهند که غربالگری سرطان پروستات باید متناسب با شرایط هر فرد انجام شود؛ زیرا تشخیص برخی تومورهای کمخطر ممکن است به آزمایشها و درمانهایی منجر شود که فایده قابلتوجهی ندارند. البته دستورالعمل انجمن سرطان آمریکا مختص چارچوب پزشکی این کشور است و تصمیم درباره انجام آزمایش باید با مشورت پزشک و براساس شرایط فردی گرفته شود.
۱. مردان از چه سنی باید آزمایش سرطان پروستات بدهند؟
طبق دستورالعمل جدید انجمن سرطان آمریکا، مردان با خطر متوسط از ۵۰ سالگی و برخی گروههای پرخطر از ۴۵ سالگی باید غربالگری را بررسی کنند.
۲. آزمایش PSA چیست؟
آزمایش خون PSA میزان آنتیژن اختصاصی پروستات را اندازهگیری میکند. افزایش این شاخص ممکن است به سرطان یا مشکلات دیگر پروستات مربوط باشد.
۳. آیا بالا بودن PSA به معنای ابتلا به سرطان است؟
خیر. نتیجه غیرطبیعی PSA بهتنهایی تشخیص سرطان محسوب نمیشود و ممکن است به تکرار آزمایش یا بررسیهای تکمیلی نیاز داشته باشد.
۴. آیا مردان بالای ۷۵ سال هم باید آزمایش PSA بدهند؟
انجمن سرطان آمریکا غربالگری معمول را برای این گروه سنی توصیه نمیکند؛ تصمیمهای استثنایی باید با ارزیابی پزشک انجام شوند.
۵. آیا همه مردان باید هر سال آزمایش PSA بدهند؟
خیر. فاصله آزمایش به سن و عوامل خطر بستگی دارد؛ برای مردان با خطر متوسط، فاصله پیشنهادی دو سال است.