پزشکان در روسیه عملی کم‌سابقه برای پیوند بخشی از نخاع انسان انجام داده‌اند؛ اما برخلاف هیجان اولیه، هنوز شواهدی وجود ندارد که نشان دهد این جراحی توانسته حرکت یا حس را به بیمار بازگرداند.
گزارش‌ها از انجام عمل پیوند بخشی از نخاع در مؤسسه تحقیقات پزشکی اورژانس اسکلِیفوسوفسکی در مسکو حکایت دارند. این جراحی با مشارکت متخصصانی از چین انجام شده و حدود ۱۲ ساعت طول کشیده است. مقام‌های مسکو وضعیت عمومی بیمار را پس از عمل مناسب توصیف کرده‌اند؛ بااین‌حال، اطلاعات دقیقی درباره نتیجه عصبی جراحی منتشر نشده است.
بر اساس توضیحات شیائوپینگ رن، جراح چینی حاضر در این پروژه، بیمار فردی بزرگسال بوده که حدود سه سال پیش دچار آسیب کامل نخاعی شده بود. در این نوع آسیب، ارتباط عصبی میان مغز و بخش‌هایی از بدن در پایین محل ضایعه به‌شدت مختل می‌شود و بیمار ممکن است حرکت و حس خود را از دست بدهد. طبق گزارش منتشرشده، جراحان بخشی از بافت آسیب‌دیده را برداشته و آن را با قطعه‌ای از نخاع یک اهداکننده مرگ‌مغزی جایگزین کرده‌اند.
یکی از بخش‌های مهم این جراحی، استفاده از ماده‌ای به نام پلی‌اتیلن گلیکول (PEG) در کنار روش‌های میکروجراحی است. این ماده در برخی پژوهش‌ها برای کمک به اتصال غشاهای سلولی و ترمیم بافت عصبی بررسی شده است. هدف از این روش، ایجاد ارتباطی دوباره میان رشته‌های عصبی است؛ اما اتصال بافت‌ها به‌تنهایی به معنای بازگشت عملکرد طبیعی نخاع نیست و باید مشخص شود که پیام‌های عصبی واقعاً از محل جراحی عبور می‌کنند یا خیر.
با وجود اهمیت این اقدام، متخصصان نسبت به نتیجه آن محتاط هستند. یکی از چالش‌های اصلی پزشکی در درمان آسیب نخاعی، توانایی محدود سلول‌های عصبی بالغ برای بازسازی و برقراری ارتباط‌های عملکردی جدید است. اتصال دو بخش از دستگاه عصبی به شکلی که بتوانند پیام‌های پیچیده حرکتی و حسی را منتقل کنند، بسیار دشوارتر از اتصال ساده بافت‌هاست. همچنین پیوند بافت از فرد اهداکننده، خطرهایی مانند عفونت و واکنش ایمنی را به همراه دارد.
پژوهش‌های حیوانی درباره روش‌های مبتنی بر PEG نتایجی امیدوارکننده در برخی شرایط نشان داده‌اند؛ بااین‌حال، ترمیم نخاع تازه قطع‌شده در حیوان با جایگزینی بخشی از نخاع انسانی که سه سال از آسیب آن گذشته، تفاوت اساسی دارد. به همین دلیل، نمی‌توان نتایج آزمایش‌های حیوانی را مستقیماً به موفقیت این عمل در انسان تعمیم داد. برخی پژوهشگران نیز درباره کیفیت شواهد پیشین و احتمال سودمندی این جراحی برای بیمار ابراز نگرانی کرده‌اند.
در حال حاضر، مهم‌ترین پرسش این است که آیا بیمار پس از این جراحی می‌تواند حرکت یا حس ازدست‌رفته خود را بازیابد یا خیر. تاکنون نتایج بالینی داوری‌شده‌ای که چنین بهبودی را تأیید کند، منتشر نشده است. بنابراین، این عمل را می‌توان اقدامی مهم و بحث‌برانگیز در جراحی نخاع دانست، اما معرفی آن به‌عنوان درمانی اثبات‌شده برای فلج زودهنگام خواهد بود. ارزیابی دقیق نتیجه جراحی به انتشار جزئیات پزشکی، بررسی مستقل متخصصان و پیگیری وضعیت بیمار در ماه‌های آینده نیاز دارد.
منابع خارجی معتبر:
