رایتل رسماً وارد مرحله واگذاری شد. شرکت سرمایه‌گذاری تأمین اجتماعی (شستا) آگهی مزایده عمومی دومرحله‌ای فروش ۱۰۰ درصد سهام شرکت خدمات ارتباطی رایتل را منتشر کرده و قیمت پایه این واگذاری را ۱۳۰ هزار میلیارد تومان تعیین کرده است. به این ترتیب، شستا قصد دارد مالکیت کامل سومین اپراتور تلفن همراه کشور را به خریدار جدید منتقل کند؛ البته در این مرحله هنوز معامله نهایی نشده و نتیجه مزایده باید مشخص شود.
موضوع مزایده فقط فروش بخشی از سهام رایتل نیست؛ تمام سهام شرکت به‌صورت یکجا و بلوکی عرضه شده و پنج کرسی مدیریتی نیز در این واگذاری قرار دارد. معامله قرار است به‌صورت نقدی انجام شود و متقاضیان واجد شرایط می‌توانند به‌صورت منفرد یا در قالب کنسرسیوم در فرآیند واگذاری شرکت کنند. در مزایده دومرحله‌ای نیز ابتدا صلاحیت و مدارک متقاضیان بررسی می‌شود و سپس پیشنهادهای مالی واجدین شرایط مورد ارزیابی قرار خواهد گرفت.
عدد ۱۳۰ هزار میلیارد تومان شاید بزرگ‌ترین بخش این خبر باشد، اما ماجرای رایتل فقط به قیمت فروش ختم نمی‌شود. این اپراتور سال‌ها یکی از دارایی‌های ارتباطی شستا بوده و اکنون قرار است از این مجموعه خارج شود. رایتل در بازار تلفن همراه با همراه اول و ایرانسل رقابت می‌کند و آمارهای منتشرشده نشان می‌دهد سهم آن از بازار همچنان فاصله زیادی با دو اپراتور بزرگ‌تر دارد؛ با این حال، در بهار ۱۴۰۵ سهم رایتل از بازار اندکی افزایش یافته و از ۳.۵۱ به ۳.۵۳ درصد رسیده است.
دلیل جذابیت این واگذاری زمانی بیشتر مشخص می‌شود که وضعیت مالی رایتل را هم کنار آن بگذاریم. گزارش‌های مالی منتشرشده در سال‌های اخیر نشان داده‌اند که این شرکت با وجود ثبت سود در برخی دوره‌ها، همچنان با زیان انباشته و بدهی‌های قابل توجه روبه‌رو بوده است. برای نمونه، تسنیم با استناد به صورت‌های مالی شش‌ماهه منتهی به شهریور ۱۴۰۳، زیان انباشته بیش از ۵۰۶ میلیارد تومان و بدهی ریالی بیش از هزار و ۱۳۰ میلیارد تومان را گزارش کرده و از بدهی ارزی حدود ۱۷ میلیون یورویی نیز خبر داده بود.
البته تصویر مالی رایتل کاملاً یک‌طرفه نیست. بر اساس صورت‌های مالی سال ۱۴۰۲ که در گزارش‌های تحلیلی بررسی شده، رایتل در آن سال ۵۴۲ میلیارد و ۴۸۵ میلیون تومان سود خالص ثبت کرده بود، اما هم‌زمان زیان انباشته شرکت به بیش از ۸۹۷ میلیارد تومان و مجموع بدهی‌ها به بیش از ۵ هزار و ۵۹۹ میلیارد تومان رسیده بود. بنابراین نمی‌توان صرفاً با استناد به ثبت سود در یک سال، مشکلات مالی و ساختاری اپراتور را حل‌شده دانست.
حالا سؤال مهم این است که چه کسی حاضر است برای خرید رایتل حداقل ۱۳۰ هزار میلیارد تومان نقد پرداخت کند؟ هنوز خریدار نهایی مشخص نشده و قیمت پایه نیز الزاماً به معنی قیمت نهایی معامله نیست. اگر مزایده با رقابت میان متقاضیان همراه شود، قیمت نهایی می‌تواند بالاتر برود؛ اما در نهایت صلاحیت خریدار، توان مالی و فنی و پیشنهاد نهایی او تعیین‌کننده خواهد بود. برای میلیون‌ها کاربر رایتل نیز این واگذاری اهمیت زیادی دارد، زیرا مالک جدید می‌تواند بر سرمایه‌گذاری شبکه، توسعه خدمات، کیفیت اینترنت و استراتژی آینده این اپراتور تأثیر مستقیم بگذارد.
