شرکت سیتی لبز (City Labs) اعلام کرد که ماهواره هستهای BOHR از طریق مأموریت Transporter-17 شرکت SpaceX به فضا پرتاب شد.
به گفته سیتی لبز، ماهواره BOHR که از آن به عنوان نخستین ماهواره تجاری مجهز به انرژی هستهای جهان و همچنین نخستین CubeSat هستهای یاد میشود، در فهرست محمولههای مأموریت اشتراکی Transporter-17 شرکت SpaceX قرار گرفته است.
مأموریت BOHR برای آزمایش عملی فناوری اختصاصی NanoTritium شرکت سیتی لبز در مدار زمین طراحی شده است. این سامانه بهعنوان منبع تغذیه اختصاصی محموله عمل میکند و قادر است برق را بهصورت پیوسته و در مدتزمان طولانی، بدون نیاز به انرژی خورشیدی تأمین نماید. این دستاورد، زمینهساز شکلگیری نسل تازهای از قابلیتهای فضایی است و امکان فعالیت دائمی سامانههای حیاتی را در شرایطی فراهم میکند که فناوریهای متداول تأمین انرژی پاسخگوی نیازها نیستند. از جمله این کاربردها میتوان به مأموریتهای اعماق فضا، مناطق همیشه در سایه ماه و شبکههای حسگر خودکار با عمر عملیاتی طولانی اشاره کرد.
ماهواره BOHR برای تأمین انرژی سامانههای اصلی خود همچنان از صفحات خورشیدی استفاده میکند، اما سامانه NanoTritium بهطور اختصاصی وظیفه تأمین برق محموله آزمایشی و ارزیابی عملکرد این فناوری را بر عهده دارد.
پیتر کابوی، مدیرعامل شرکت سیتی لبز، در بیانیهای اعلام کرد که این رویداد نقطه عطفی تاریخی برای استفاده تجاری از انرژی هستهای در صنعت فضایی به شمار میرود. او گفت که مأموریت BOHR نشان میدهد سامانههای هستهای کوچک، ایمن و دارای تأییدیههای قانونی اکنون برای استفاده گسترده در مأموریتهای تجاری آماده هستند. به گفته او، این فناوری امکان فعالیت مداوم و بدون وقفه محمولهها را فراهم میکند و دیگر محدودیتهایی مانند وابستگی به نور خورشید یا عمر محدود باتریها مانعی برای ادامه مأموریت نخواهند بود.
همزمان با پیشرفت برنامه Artemis ناسا برای بازگرداندن حضور انسان به ماه و افزایش تمایل شرکتهای تجاری به اجرای مأموریتهای بلندمدت فراتر از مدار پایین زمین، نیاز به سامانههای تأمین انرژی مستقل از نور خورشید بیش از گذشته احساس میشود. در چنین شرایطی، ماهواره BOHR شرکت سیتی لبز بهعنوان نخستین راهکار تجاری برای پاسخ به این نیاز معرفی شده است.
این مأموریت از جنبه مقرراتی نیز یک دستاورد مهم محسوب میشود. فضاپیمای BOHR نخستین مأموریت هستهای تجاری است که از سازوکار جدید اداره هوانوردی فدرال آمریکا برای صدور مجوز پرتاب محمولههای هستهای، مطابق با مفاد یادداشت ریاستجمهوری امنیت ملی شماره ۲۰، استفاده کرده. تحلیل ایمنی پرتاب توسط شرکت سیتی لبز و با هدایت فنی کوین مکینسون تهیه شد و سپس آزمایشگاه ملی ساندیا بهعنوان یکی از معتبرترین مراکز تخصصی آمریکا در حوزه مجوزهای پرتاب هستهای، این ارزیابی را بهطور مستقل بررسی، تأیید و در روند تعامل با نهادهای نظارتی پشتیبانی کرد.
اداره هوانوردی فدرال آمریکا در تاریخ ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۵ مجوز رسمی حمل محموله این مأموریت را صادر کرد. این تصمیم، یکی از مهمترین گامهای قانونی برای گسترش استفاده تجاری از مواد هستهای در مأموریتهای فضایی به شمار میرود.
سامانههای تأمین انرژی مبتنی بر تریتیوم شرکت سیتی لبز با سطح بسیار پایینی از تابش رادیواکتیو فعالیت میکنند و به گونهای طراحی شدهاند که حملونقل، جابهجایی و یکپارچهسازی آنها در محیطهای استاندارد پرتابهای تجاری با ایمنی کامل انجام شود. مأموریت BOHR نیز بهعنوان پروژهای پیشگام، مسیر را برای توسعه نسل آینده فضاپیماهای مجهز به انرژی هستهای هموار میکند؛ فضاپیماهایی که میتوانند در مأموریتهای غیرنظامی و همچنین مأموریتهای مرتبط با امنیت ملی مورد استفاده قرار گیرند.
