شرکت Collins Aerospace آزمایشهای ارتفاعی سامانه جدید مدیریت توان و حرارت EPACS را با موفقیت به پایان رسانده است؛ سامانهای که برای افزایش ظرفیت خنککاری جنگنده F-35 Lightning II طراحی شده و قرار است امکان استفاده از تجهیزات و سامانههای پیشرفتهتر را برای این جنگنده فراهم کند.
EPACS در واقع یک گزینه پیشنهادی برای جایگزینی سامانه فعلی Power and Thermal Management System (PTMS) جنگنده F-35 است. اهمیت این سامانه از آنجا ناشی میشود که اضافه شدن حسگرها، رایانهها، تسلیحات و تجهیزات الکترونیکی جدید، میزان گرمای تولیدشده در هواپیما را افزایش داده و نیاز به ظرفیت خنککاری بیشتری ایجاد کرده است.
آزمایش جدید چند روز ادامه داشته و سامانه در ارتفاعهای مختلف و سطوح توانی مشابه شرایط عملیاتی واقعی مورد ارزیابی قرار گرفته است. مهندسان همچنین EPACS را تا محدودههای عملیاتی آن تحت فشار قرار دادند تا عملکرد و مدلهای پیشبینیشده سیستم بررسی شود. قابلیت تأمین توان اضطراری نیز در جریان این آزمایشها مورد ارزیابی قرار گرفت.
یکی از مهمترین ویژگیهای EPACS، ظرفیت خنککاری بسیار بالاتر آن است. Collins Aerospace میگوید این سامانه میتواند ظرفیت خنککاری F-35 را بیش از دو برابر کند. نمونه اولیه این فناوری پیشتر در سال ۲۰۲۴ به ظرفیت خنککاری ۸۰ کیلووات دست یافته بود و در سال ۲۰۲۵ نیز الزامات لازم برای یکپارچهسازی با هواپیما را پشت سر گذاشت.
این افزایش ظرفیت برای برنامه ارتقای Block 4 اهمیت زیادی دارد؛ زیرا F-35 قرار است در طول عمر عملیاتی خود به حسگرها، تسلیحات و سامانههای مأموریتی پیشرفتهتری مجهز شود. به گفته Collins، تجهیزات جدید گرمای بیشتری تولید میکنند و سامانه فعلی مدیریت حرارت برای چنین سطحی از بار حرارتی طراحی نشده است.
مشکل مدیریت حرارت F-35 موضوع جدیدی نیست. گزارشهای پیشین نشان دادهاند که سامانه خنککننده فعلی در برخی شرایط تحت فشار قرار میگیرد و افزایش دمای کاری میتواند به فرسایش بیشتر موتور و برخی قطعات منجر شود. به همین دلیل، توسعه سامانهای با ظرفیت حرارتی بالاتر میتواند برای حفظ قابلیتهای آینده F-35 اهمیت زیادی داشته باشد.
مشخصات سامانه جدید خنککننده F-35
# | ویژگی | جزئیات |
| نام سامانه | Enhanced Power and Cooling System (EPACS) |
| توسعهدهنده | Collins Aerospace |
| کاربرد اصلی | مدیریت توان و حرارت F-35 |
| ظرفیت خنککاری آزمایششده نمونه اولیه | ۸۰ کیلووات |
| ظرفیت نسبت به سامانه فعلی | بیش از دو برابر |
| آزمایش جدید | آزمایش در ارتفاعهای مختلف |
| قابلیت اضافی | تأمین توان اضطراری |
| هدف | پشتیبانی از ارتقاهای آینده F-35 |
با موفقیت این مرحله، EPACS یک گام دیگر به استفاده عملیاتی نزدیک شده است؛ البته موفقیت در آزمایش ارتفاعی به معنای نصب قطعی سامانه روی تمام F-35ها نیست و این فناوری همچنان باید مراحل توسعه، انتخاب و یکپارچهسازی با هواپیما را طی کند. تصمیم درباره جایگزینی سامانه فعلی نیز در چارچوب برنامه توسعه F-35 دنبال خواهد شد.