انویدیا اخیراً از سیستم خنککنندهای مبتنی بر آب گرم رونمایی کرد و مدعی شد که این فناوری میتواند مصرف آب دیتاسنترها را بهشکل چشمگیری کاهش دهد و حتی آن را به صفر برساند.
راهکار جدید انویدیا از آب یا مایع خنککننده با دمای ۴۵ درجه سانتیگراد استفاده میکند. این دما برای انسان بالا محسوب میشود اما برای تراشههای در حال کار دمای پایین به حساب میآید.
این مایع پس از عبور از سرورها با دمای حدود ۵۵ درجه سانتیگراد خارج میشود و بخش قابلتوجهی از گرمای تولیدشده توسط سختافزار را جذب میکند. انویدیا میگوید در بسیاری از مناطق جهان، هوای محیط میتواند این گرما را از طریق رادیاتورهای غیرفعال دفع کند؛ بدون آنکه نیازی به سامانههای تبخیری یا حتی فنهای پرمصرف باشد.
چنین رویکردی علاوه بر کاهش مصرف آب، موجب افزایش بهرهوری انرژی و کاهش آلودگی صوتی مراکز داده نیز خواهد شد.
راهکاری برای تنها بخشی از مشکل
#اشکال اصلی در نحوه اندازهگیری انویدیا نهفته است. این شرکت عملاً یک خط دور دیتاسنتر میکشد که هر چه درون این خط باشد محاسبه میشود، هر چه بیرون از آن باشد نادیده گرفته میشود.
از منظر فنی سیستم جدید واقعاً کارآمد است. مایع خنککننده در یک مدار بسته جریان دارد، یکبار پر میشود و تا پایان عمر تأسیسات نیازی به پر کردن مجدد آن نیست. یعنی برای خنکسازی تراشهها آب جدیدی مصرف نمیشود. انویدیا میگوید در اقلیمهای مساعد، این سیستم میتواند به کاهش ۱۰۰ درصدی مصرف آب در محل دیتاسنتر منجر شود.
اما واقعیت این است که مصرف آب در خارج از دیتاسنتر (عمدتاً در تولید برق و ساخت تراشه) میتواند ردپای آبی کل یک تأسیسات را دو یا سه برابر کند. به این معنا، راهحل انویدیا تنها یکچهارم تا یکسوم از کل مصرف آب هوش مصنوعی را پوشش میدهد.
نیروگاههای فسیلی: قاتل پنهان آب
#نیروگاههای سوخت فسیلی در آمریکا روزانه ۲.۷ میلیارد گالن آب مصرف میکنند که بیشتر آن برای خنکسازی مصرف میشود. نیروگاههای گاز طبیعی به ازای هر کیلوواتساعت برق، ۱.۱۷ لیتر آب مصرف میکنند؛ نیروگاههای زغالسنگ این رقم را به ۲.۲ لیتر میرسانند. آژانس بینالمللی انرژی (IEA) تخمین میزند که در حال حاضر حدود نیمی از برق دیتاسنترهای جهان از سوخت فسیلی تأمین میشود.
سدهای برقآبی که تأمینکننده ۱۰ درصد از برق دیتاسنترها هستند، مصرف مستقیم آب ندارند، اما تبخیر از دریاچههای پشت سدها به ازای هر کیلوواتساعت معادل ۶.۸ لیتر آب هدر میرود. در مقابل، انرژی باد و خورشید تقریباً هیچ آبی مصرف نمیکنند؛ بهترتیب ۰.۰۱ و ۰.۰۳ لیتر در هر کیلوواتساعت.
چشمانداز تاریک تا ۲۰۳۰
#IEA پیشبینی میکند که گاز طبیعی و زغالسنگ تا سال ۲۰۳۰ بیش از ۴۰ درصد از برق جدید مورد نیاز دیتاسنترها را تأمین خواهند کرد. اگر این مسیر تغییر نکند، دیتاسنترها همچنان مصرفکنندگان بزرگ آب باقی میمانند؛ صرفنظر از اینکه انویدیا درون دیوارهای دیتاسنترهای خود چه کند.
