تماشای فینال جام جهانی چه بلایی بر سر بدن می‌آورد؟

اگر تیم محبوبتان به فینال جام جهانی ۲۰۲۶ برسد، احتمالاً تصور می‌کنید برای تماشای بازی کاملاً آماده‌اید؛ اما واقعیت این است که بدن شما نیز باید از پس این آزمون احساسی برآید.

پژوهش‌های علمی نشان می‌دهند تماشای مسابقات حساس فوتبال می‌توانند ضربان قلب را افزایش دهد، سطح استرس را به‌شدت بالا برده و فشار بیشتری بر سیستم قلبی‌عروقی وارد نمایند.

بر اساس مطالعه‌ای تازه از پژوهشگران دانشگاه بیله‌فلد آلمان، میزان استرس فیزیولوژیکی هواداران در جریان فینال فوتبال، به‌طور میانگین ۴۱ درصد بیشتر از یک روز عادی است. همچنین میانگین ضربان قلب آن‌ها از ۷۰.۹ به ۷۸.۷ ضربان در دقیقه افزایش یافت؛ افزایشی که حتی در مقایسه با سایر تعطیلات آخر هفته نیز چشمگیر بود.

محققان این پژوهش، ۲۲۹ هوادار باشگاه آرمینیا بیله‌فلد را به مدت ۳ ماه تحت بررسی قرار دادند. شرکت‌کنندگان در طول این مدت از ساعت‌های هوشمندی استفاده کردند که به‌صورت مداوم ضربان قلب و شاخص تقریبی استرس را بر اساس تغییرپذیری ضربان قلب (HRV) ثبت می‌کرد.

این داده‌ها به پژوهشگران اجازه داد وضعیت فیزیولوژیکی هواداران را در روز فینال جام حذفی آلمان ۲۰۲۵ با روزهای پیش از مسابقه مقایسه کنند.

نتایج نشان داد واکنش بدن هواداران مدت‌ها پیش از آغاز مسابقه شروع می‌شود. سطح استرس از ساعات ابتدایی روز به‌تدریج افزایش یافت و درست پیش از سوت آغاز بازی به اوج رسید.

حتی پس از پایان مسابقه نیز نشانه‌های استرس بالا در بسیاری از تماشاگران همچنان مشاهده می‌شد.

محل تماشای مسابقه نیز تأثیر قابل‌توجهی بر واکنش بدن دارد.

بر اساس این مطالعه، میانگین ضربان قلب افرادی که بازی را از ورزشگاه دنبال می‌کردند به ۹۴.۲ ضربان در دقیقه رسید، در حالی که این عدد برای افرادی که مسابقه را از طریق تلویزیون تماشا می‌کردند ۷۹.۴ ضربان در دقیقه بود.

پس از گل نخست تیم محبوبشان، میانگین ضربان قلب تماشاگران حاضر در ورزشگاه حتی به ۱۰۸ ضربان در دقیقه نیز رسید؛ واکنشی بسیار شدیدتر از آنچه در بسیاری از موقعیت‌های هیجانی دیگر ثبت شده است.

یافته‌های پژوهش همچنین نشان داد مصرف نوشیدنی‌های الکلی می‌تواند این واکنش‌های فیزیولوژیکی را تشدید کند.

شرکت‌کنندگانی که در طول مسابقه الکل مصرف کرده بودند، در مقایسه با سایر هواداران، هنگام بازی حدود ۵ درصد و پس از گل نخست تیمشان نزدیک به ۱۲ درصد ضربان قلب بالاتری داشتند.

اگرچه پژوهشگران به‌طور مستقیم خطرات پزشکی این وضعیت را بررسی نکردند، اما تأکید کردند که مصرف الکل در شرایط هیجانی می‌تواند فشار وارد بر سیستم قلبی‌عروقی را افزایش دهد.

در این باره بیشتر بخوانید: الگوریتم‌های شبکه‌های اجتماعی چگونه مصرف الکل را برای نوجوانان عادی جلوه می‌دهند؟

در دقایق ابتدایی مسابقه، زمانی که نتیجه هنوز نامشخص بود، ضربان قلب هواداران به بالاترین سطح خود رسید. با مشخص‌تر شدن نتیجه، این میزان کاهش یافت.

اما نکته جالب این بود که دو گل دقایق پایانی بار دیگر باعث جهش شدید ضربان قلب شد؛ حتی با وجود اینکه احتمال بازگشت تیم تقریباً وجود نداشت.

به باور نویسندگان این پژوهش، بدن انسان تنها به احتمال واقعی پیروزی واکنش نشان نمی‌دهد؛ بلکه احساساتی مانند امید، غرور و وابستگی عاطفی به تیم نیز نقش مهمی در این واکنش‌های فیزیولوژیکی دارند.

نتایج این مطالعه با پژوهش‌های پیشین درباره تأثیرات فوتبال بر بدن انسان همخوانی دارد.

از جمله، مطالعه‌ای که پس از جام جهانی ۲۰۰۶ آلمان در نشریه معتبر New England Journal of Medicine منتشر شد، نشان داد خطر بروز حوادث حاد قلبی‌عروقی در جریان مسابقات تیم ملی آلمان، در افرادی که سابقه بیماری قلبی داشتند، تقریباً سه برابر افزایش می‌یابد..

تحقیقات بعدی نیز نشان داده‌اند مسابقات حساس فوتبال موجب افزایش ترشح هورمون‌های استرس، از جمله کورتیزول، می‌شوند. همچنین هرچه هواداران وابستگی و همذات‌پنداری بیشتری با تیم خود داشته باشند، واکنش‌های زیستی و فیزیولوژیکی آن‌ها در مسابقات سرنوشت‌ساز شدیدتر خواهد بود.

بیشتر بخوانید: پاداش تیم های اول تا چهارم جام جهانی چقدر است ؟اسپانیا و آرژانتین چقدر پول گرفتند؟

در نتیجه می‌توان به اهمیت و جایگاه ویژه این پدیده در زندگی‌های پر فراز و نشیبمان نگاه داشت و در تجربه پشت این رویداد فکر کرد.