۵۶ درصد بزرگسالان آمریکا موافق ممنوعیت شبکه‌های اجتماعی برای نوجوانان هستند

موضوع محافظت از کودکان در فضای اینترنت تقریبا از همان سال‌های ابتدایی شکل‌گیری اینترنت مطرح بوده و همچنان یکی از مهم‌ترین چالش‌ها به شمار می‌رود.

اکنون گروهی از فعالان و سیاست‌گذاران معتقدند که بهترین راهکار، ممنوع کردن استفاده از شبکه‌های اجتماعی برای نوجوانان در سال‌های حساس رشد آن‌ها از طریق قانون‌گذاری دولتی است. نتایج یک نظرسنجی تازه نیز نشان می‌دهد که اندکی بیش از نیمی از بزرگسالان آمریکایی با چنین اقدامی موافق هستند.

بر اساس نتایج یک نظرسنجی سراسری که مرکز پژوهشی پیو در روز اول ژوئیه منتشر کرده، ۵۶ درصد از بزرگسالان ایالات متحده از ممنوعیت حضور نوجوانان زیر ۱۶ سال در شبکه‌های اجتماعی حمایت می‌کنند. این میزان در میان افرادی که دست‌کم یک فرزند زیر ۱۸ سال دارند، به ۶۵ درصد افزایش پیدا می‌کند.

اطلاعات تازه منتشرشده می‌تواند پشتوانه‌ای برای برنامه‌های گسترده قانون‌گذاری در کشورهای مختلف باشد که هدف آن‌ها محدود کردن دسترسی کودکان و نوجوانان به شبکه‌های اجتماعی است. استرالیا در حال اجرای قانون ممنوعیت استفاده افراد زیر ۱۶ سال از شبکه‌های اجتماعی است؛ قانونی که در اواخر سال ۲۰۲۵ تصویب شد. هم‌زمان، بریتانیا و اسپانیا نیز در حال بررسی و پیشبرد لوایح مشابه در پارلمان‌های خود هستند و در صورت تصویب، این قوانین ممکن است از سال آینده اجرایی شوند.

در ایالات متحده نیز بیش از ۱۲ ایالت قوانینی را برای محدود کردن استفاده کودکان و نوجوانان از شبکه‌های اجتماعی تصویب کرده‌اند و صدها طرح قانونی دیگر در نقاط مختلف کشور در دست بررسی است. همچنین هیئت منصفه در پرونده‌های مهمی که در ایالت‌های نیومکزیکو و کالیفرنیا برگزار شد، به این نتیجه رسید که شرکت‌های متا و گوگل با عملکرد خود، به جوانان آسیب رسانده و از آن‌ها سوءاستفاده کرده‌اند.

در طول دو دهه گذشته، پیشنهادهای مختلفی برای افزایش امنیت کودکان در فضای آنلاین مطرح شده است، اما تاکنون هیچ‌یک از این راهکارها نتوانسته‌اند اجماع گسترده‌ای میان کارشناسان به وجود آورند.

ممنوعیت کامل استفاده از شبکه‌های اجتماعی یکی از سخت‌گیرانه‌ترین راهکارهای پیشنهادی محسوب می‌شود. با این حال، مدافعان حریم خصوصی و فعالان حوزه حقوق نوجوانان بارها هشدار داده‌اند که چنین محدودیت‌هایی ممکن است باعث انزوای بیشتر گروه‌های آسیب‌پذیر شود و همچنین حق آزادی بیان نوجوانان را محدود کند.

مرکز پژوهشی پیو اعلام کرده که میزان حمایت از سایر راهکارهای کنترل استفاده نوجوانان از شبکه‌های اجتماعی نسبت به سال ۲۰۲۳ حتی بیشتر شده است. بر اساس این نظرسنجی، ۸۵ درصد از شرکت‌کنندگان موافق هستند که نوجوانان برای ساخت حساب کاربری در شبکه‌های اجتماعی باید رضایت والدین خود را دریافت کنند. همچنین ۷۸ درصد معتقدند کاربران باید پیش از استفاده از شبکه‌های اجتماعی، سن خود را تأیید نمایند. همین میزان، یعنی ۷۸ درصد، نیز از تعیین محدودیت زمانی برای استفاده نوجوانان از شبکه‌های اجتماعی حمایت می‌کنند؛ راهکاری که یکی از رایج‌ترین روش‌ها برای کاهش زمان استفاده از نمایشگرها به شمار می‌رود.

اگرچه شبکه‌های اجتماعی در سال‌های اخیر ابزارهای متعددی مانند سیستم‌های تأیید سن و امکانات کنترل والدین را ارائه کرده‌اند، اما این ابزارها هنوز از نظر بسیاری از کارشناسان عملکرد قابل اعتماد و مؤثری ندارند. پژوهشی که در همین هفته از سوی گروه‌های ناظر بر فناوری منتشر شد نشان داد که بیش از نیمی از قابلیت‌های ایمنی موجود در اینستاگرام، تیک‌تاک، اسنپ‌چت و یوتیوب در عمل نتوانسته‌اند وظیفه خود را به‌درستی انجام دهند.

دور زدن محدودیت‌های مربوط به حفاظت از کودکان نیز چندان دشوار نیست. بر اساس گزارشی که به‌تازگی از سوی مؤسسه غیرانتفاعی اینترنت مترز در بریتانیا منتشر شده، حدود یک‌سوم کودکان این کشور با استفاده از وی‌پی‌ان یا حتی روش‌های ساده‌ای مانند کشیدن ریش مصنوعی روی صورت، موفق می‌شوند سیستم‌های تأیید سن را دور بزنند.

در میان بزرگسالان آمریکایی که با ممنوعیت استفاده نوجوانان از شبکه‌های اجتماعی موافق نیستند، ۲۱ درصد به‌طور صریح با این طرح مخالفت کرده‌اند و ۲۳ درصد نیز هنوز درباره آن نظر قطعی ندارند. این موضوع از مرزهای سیاسی عبور کرده و در هر دو حزب اصلی آمریکا حامیان قابل توجهی دارد. طبق نتایج نظرسنجی، ۵۹ درصد از جمهوری‌خواهان و ۵۴ درصد از دموکرات‌ها از اعمال این ممنوعیت حمایت می‌کنند، در حالی که میزان مخالفت در میان جمهوری‌خواهان ۱۹ درصد و در میان دموکرات‌ها ۲۳ درصد است.