پژوهشگران حوزه رباتیک از آمریکا پس از دریافت یک درخواست فوری، همراه با چند ربات مار راهی ونزوئلا شدند تا در عملیات جستوجو و نجات مشارکت کنند.
پس از وقوع دو زمینلرزه ویرانگر در ونزوئلا، رباتهای مار با خزیدن در میان تودههای آوار ساختمانهای تخریبشده، به جستوجوی افرادی پرداختند که احتمال میرفت هنوز زیر خرابهها گرفتار باشند.
این فناوری به یکی از ابزارهای ویژه در عملیات بینالمللی امداد و نجات تبدیل شد. دو زلزلهای که در ۲۴ ژوئن ونزوئلا را لرزاند، بیش از ۵ هزار قربانی بر جای گذاشت و ۱۶ هزار و ۷۴۰ نفر نیز در جریان این فاجعه زخمی شدند.
گروههای امدادی از کشورهای مختلف برای یافتن بازماندگان از سگهای آموزشدیده، تجهیزات شنود لرزهای و صوتی، دوربینهای نصبشده روی میلههای بلند و دوربینهای تصویربرداری حرارتی استفاده میکردند، اما رباتهای مار که به دوربین ویدیویی مجهز بودند، توانایی عبور از شکافهای بسیار باریک را داشتند و میتوانستند به اعماق آوار نفوذ کنند؛ جایی که دسترسی به آن برای انسان یا ماشینهای بزرگ ممکن نبود.
بیشتر بخوانید: دلایل مرگبار زلزله ونزوئلا
رباتهای مار چگونه عمل میکنند؟
#هاوی چوست، مدیر آزمایشگاه Biorobotics در دانشگاه Carnegie Mellon، توضیح داد که دلیل ارزشمند بودن رباتهای مار، توانایی آنها برای ورود به فضاهای بسیار فشردهای است که نه انسان و نه تجهیزات سنگین امکان دسترسی به آن را ندارند. او افزود این ویژگی در عملیات نجات اهمیت زیادی دارد، زیرا دامنه دید نیروهای امدادی را بدون به خطر انداختن جان آنها افزایش میدهد و این فرایند شباهت زیادی به انجام یک جراحی کمتهاجمی روی یک سازه با استفاده از ربات مار دارد.
هر ربات مار حدود ۱.۲ متر طول دارد و از بخشهای مجزایی تشکیل شده است که در صورت نیاز میتوان هر قسمت را بهراحتی تعویض، تعمیر یا ارتقا داد. هدایت این رباتها توسط یک اپراتور انسانی و از طریق کنترلری شبیه دسته بازی و یک لپتاپ متصل به واحد کنترل انجام میشود. با این حال، نرمافزارهای داخلی ربات بهصورت خودکار حرکت هماهنگ قطعات مختلف بدنه را مدیریت میکنند تا هنگام حرکت از یک نقطه به نقطه دیگر، شکل مناسب بدن حفظ شود.
رباتهای مارمانند برای یافتن بازماندگان، در میان آوار زلزله ونزوئلا میخزند - گجت ریویو هاوی چوست و همکارانش نزدیک به دو دهه روی توسعه نسخههای مختلف این رباتها کار کردهاند. این فناوری تاکنون برای کاوش محوطههای باستانشناسی، حرکت در زیر آب و حتی کمک به جراحیهای کمتهاجمی به کار گرفته شده است. نخستین آزمایش جدی ربات مار در عملیات امداد و نجات به زلزله ۱۹ سپتامبر سال ۲۰۱۷ در مکزیکوسیتی بازمیگردد؛ زمانی که این گروه در جستوجوی بازماندگان یک ساختمان مسکونی فروریخته مشارکت داشتند.
تجربه موفق سال ۲۰۱۷ توجه بئاتریس گونزالس، شهروند ونزوئلایی ساکن آتلانتا را جلب کرد. او پس از وقوع زلزلههای اخیر از هوش مصنوعی Grok درباره راهکارهای کمک به عملیات امداد پرسوجو کرد. این سامانه نیز او را به مقالهای از دانشگاه Carnegie Mellon درباره مأموریت رباتهای مار در مکزیکوسیتی هدایت کرد.
گونزالس با آزمایشگاه هاوی چوست تماس گرفت. اعضای این گروه از همان ابتدا برای کمک اعلام آمادگی کردند و در نهایت تصمیم قطعی خود را گرفتند. پس از این تصمیم، اعضای تیم در مدت کوتاهی وسایل خود را جمعآوری کردند و رباتها را برای مأموریت آماده ساختند. آنها دوربینهای نصبشده روی سر چند ربات را تعویض کردند تا از عملکرد صحیح آنها مطمئن شوند و همچنین باتریهای اضافی برای واحد کنترل و تأمین برق رباتها همراه خود برداشتند. کمتر از ۲۴ ساعت بعد، سه ربات مار را با خود به میامی بردند تا از آنجا عازم ونزوئلا شوند.
عملیات جستوجوی بازماندگان
#اعضای تیم در ۳۰ ژوئن وارد ونزوئلا شدند. پس از فرود هواپیما، تفنگداران دریایی آمریکا از آنها استقبال کردند و سپس این گروه به نیروهای صلیب سرخ ونزوئلا تحویل داده شد تا به شهر لا گوایرا در شمال کشور، که بیشترین خسارت را دیده بود، منتقل شوند. آنها طی سه روز و از ۳۰ ژوئن تا ۳ ژوئیه همراه تیمهای امدادی بینالمللی در چندین ساختمان فروریخته به جستوجوی افراد گرفتار پرداختند.
در یکی از مأموریتها، یک تیم امداد از اردن با کمک سگهای زندهیاب به این نتیجه رسیده بود که هیچ فرد زندهای در یک مجتمع مسکونی تخریبشده باقی نمانده است. با این حال، گروهی از کلمبیا با استفاده از دوربینهای مادون قرمز احتمال حضور یک بازمانده را مطرح کردند. در ادامه، تیم دانشگاه Carnegie Mellon ربات مار را از میان یک شکاف کوچک وارد آوار کرد، در حالیکه پدر یک کودک گمشده با امید فراوان نظارهگر عملیات بود تا شاید فرزندش پیدا شود.
ربات مار حدود ۴ تا ۶ متر در میان آوار پیشروی کرد، اما هیچ فردی را نیافت. با وجود این نتیجه، پدری که همچنان در انتظار یافتن پسرش بود، از تلاش پژوهشگران برای کمک قدردانی کرد. هاوی چوست نیز گفت مردم ونزوئلا با وجود شرایط دشوار، رفتار بسیار محترمانه و صمیمانهای با آنها داشتند.
بیشتر بخوانید: حقیقت علمی نورهای پر رمز و راز آسمان پس از زلزله
بر اساس درخواست سازمان ملل متحد، نزدیک به ۳۰۰ میلیون دلار برای کمک به بیش از یک میلیون و ۳۰۰ هزار نفر از آسیبدیدگان این زلزله مورد نیاز است. همچنین بانک جهانی برآورد کرده که خسارت واردشده به ساختمانهای این کشور حدود ۱۹ میلیارد و ۶۰۰ میلیون دلار است.
