یک ویدیوی ساختگی در اندونزی که یک ربات انساننما را در حال رفتاری شبیه به عصیان و نافرمانی نشان میدهد، میلیونها بازدید را در شبکههای اجتماعی به خود اختصاص داده است؛ این در حالی است که بسیاری از کاربران در ابتدا تصور میکردند شاهد یک نقص فنی واقعی هستند.
در این ویدیو، ربات حرکاتی مبالغهآمیز و غیرقابلپیشبینی انجام میدهد، دستهایش را به حالت گارد رزمی بالا میبرد و سپس به سمت اطرافیان خود هجوم میبرد. این ربات همچنین به شوخی به همکاران و مدیران خود ضربه میزند که موجب خنده و شگفتی حاضران در دفتر میشود.
اگرچه این اجرا برای سرگرمی به دقت طراحی و هماهنگ شده است، اما حرکات واقعگرایانه ربات و واکنشهای باورپذیر اطرافیان، بحثهای گستردهای را در فضای مجازی درباره میزان شباهت رباتهای انساننمای امروزی به انسانها برانگیخته است.
یک نمایش تبلیغاتی برای رخنمایی چابکی، نه شورش هوش مصنوعی
#این ویدیوی پربازدید، برخلاف ظاهر نگرانکنندهاش در نگاه اول، نقص نرمافزاری یا رفتار مستقل یک ربات انساننما را نشان نمیدهد؛ بلکه یک نمایش ساختگی است که توسط هدایتکنندگان ربات در تیکتاک بارگذاری شده و هدف از طراحی این توالی حرکتی، به نمایش گذاشتن قابلیتهای پیشرفته حرکتی و کنترلی این ماشین بوده است.
گاردهای رزمی، هجومهای سریع و ضربات شوخیطبعانه این ربات، همگی به عنوان بخشی از یک برنامه ازپیشتعیینشده و هماهنگ تنظیم شده بودند تا چابکی، تعادل و قدرت واکنش آن را به تصویر بکشند.
این نمایش به جای اینکه نشاندهنده یک حادثه واقعی در حوزه ایمنی هوش مصنوعی باشد، بیانگر آن است که رباتهای انساننمای امروزی تا چه حد میتوانند حرکات پویا و واقعگرایانهای انجام دهند؛ به طوری که اجرای نمایشهای ساختگی را چنان باورپذیر میسازد که مرز میان سرگرمی و واقعیت در شبکههای اجتماعی کمرنگ میشود.
این ویدیو همچنین نشان میدهد که چگونه پیشرفت سریع علم رباتیک میتواند به گسترش شایعات و اطلاعات نادرست دامن بزند؛ چراکه با اشتراکگذاری این ویدیوها بدون ذکر منبع و بستر اصلی، نمایشهای واقعگرایانه به اشتباه به عنوان نقص فنی واقعی یا مدرکی دال بر رفتار خودسرانه رباتها تلقی میشوند و نگرانیهای بیموردی را درباره تواناییها و ایمنی سیستمهای هوش مصنوعی انساننما ایجاد میکنند.
حادثه واقعی ربات Unitree G1 و دامن زدن به بحثهای ایمنی
#نمایش ساختگی تیکتاک تنها ویدیوی مربوط به رباتهای انساننما نبود که در هفتههای اخیر توجه شبکههای اجتماعی را به خود جلب کرد. ماه گذشته، حادثه مجزایی در جریان یک نمایش عمومی واقعی رخ داد که پس از انتشار تصاویری از برخورد تصادفی ربات Unitree G1 با یک کودک خردسال، بحثها پیرامون ایمنی رباتیک را دوباره داغ کرد.
این ربات که با یک کلاهگیس آبیرنگ دلقک در حال اجرای یک ضربه چرخشی برنامهریزیشده بود، پس از ورود کودک به محدوده حرکتیاش، به او ضربه زد. این ضربه باعث شد کودک از درد به خود بپیچد تا اینکه بزرگسالان حاضر در محل مداخله کردند. برخلاف ویدیوی ساختگی اندونزی، این حادثه در جریان یک نمایش زنده رخ داد و اهمیت حفظ فاصله ایمنی و کنترل مؤثر جمعیت را هنگام انجام حرکات سریع و پویای رباتهای انساننما در اماکن عمومی به تصویر کشید.
نگرانیها در مورد رباتهای مجهز به هوش مصنوعی به نمایشهای عمومی محدود نمیشود. سال گذشته، یک آزمایش جنجالی در ایالات متحده توجه بسیاری را جلب کرد؛ در این آزمایش، یک ربات انساننما به نام مکس در جریان یک سناریوی نقشآفرینی کنترلشده، با تفنگ ساچمهای به سمت مالک خود شلیک کرد. اگرچه ربات در ابتدا از دستور مستقیم برای شلیک خودداری کرده بود، اما پس از بازنویسی دستورالعمل در قالب یک تمرین شخصیتپردازی خیالی، از فرمان اطاعت کرد. این اتفاق نشان داد که چگونه مهندسی پرامپت (Prompt Engineering) میتواند بر رفتار یک سیستم هوش مصنوعی تأثیر بگذارد.
هرچند این آزمایش در شرایط کاملا کنترلشده انجام شد، اما بحثهای گستردهتری را میان پژوهشگران و عموم مردم درباره چارچوبهای ایمنی هوش مصنوعی، نظارت انسانی و چالشهای پیشگیری از رفتارهای ناخواسته رباتهای انساننما با افزایش روزافزون کارایی و رواج آنها برانگیخت.
