در حالی که بیشتر تخمینها جمعیت کنونی انسانها را حدود ۸.۲ میلیارد نفر اعلام میکنند، یک پژوهش نشان میدهد که ما احتمالاً مناطق روستایی را بسیار کمتر از واقعیت در نظر گرفتهایم.
پژوهشگران دانشگاه آلتو در فنلاند با تحلیل سیصد پروژه سدسازی روستایی در سی و پنج کشور، به تناقضاتی میان این شمارشهای مستقل و سایر دادههای جمعیتی که بین سالهای ۱۹۷۵ تا ۲۰۱۰ گردآوری شده بودند، دست یافتند.
چنین گزارشدهی ناقصی میتواند پیامدهایی در زمینه توزیع منابع در داخل کشورها داشته باشد، اما سایر متخصصان همچنان نسبت به این موضوع که آمارگیریهای جمعیتی در طول چندین دهه تا این حد دارای خطا بوده باشند، تردید دارند.
گونه انسان موفقترین پستاندار در تاریخ زمین است و هیچ رقیبی به او نزدیک نیست. این گونه تقریباً در هر قارهای و در شرایط نامساعد مختلف رشد کرده و تعداد آن حداقل یک میلیارد نفر بیشتر از رقیب دوم یعنی موشها است. با این وجود، یک مطالعه در سال ۲۰۲۵ پیشنهاد میکند که ماهیت چشمگیر تکثیر نسل بشر ممکن است به شکل بسیار گستردهای کمتر از واقعیت گزارش شده باشد.
بیشتر برآوردها جمعیت انسانهای روی زمین را حدود ۸.۲ میلیارد نفر میدانند، اما یوسیاس لانگ-ریتر، محقق پسادکتری دانشگاه آلتو فنلاند و نویسنده اصلی مطالعهای که در نشریه نیچر منتشر شده، ادعا میکند که این تخمینها ممکن است مناطق روستایی را با حاشیه خطای قابل توجهی، کمتر از حد واقعی نشان دهند.
یوسیاس لانگ-ریتر گفت:
ما از یافتن اینکه جمعیت واقعی ساکن در مناطق روستایی بسیار بیشتر از چیزی است که دادههای جهانی نشان میدهند، شگفتزده شدیم. بسته به نوع مجموعه داده، جمعیت مناطق روستایی در بازه زمانی مورد مطالعه، بین ۵۳ تا ۸۴ درصد کمتر از واقعیت تخمین زده شده. او افزود نتایج به دست آمده قابل توجه هستند زیرا این مجموعه دادهها در هزاران مطالعه استفاده شدهاند و به طور گسترده از تصمیمگیریها پشتیبانی میکنند، با این حال دقت آنها هرگز به صورت نظاممند ارزیابی نشده است.
در این باره بیشتر بخوانید:
- دانشمندان سناریوی بحران جمعیت جهانی تا سال ۲۰۶۴ را ترسیم کردند
- چین بزرگترین ابرمنطقه شهری جهان را با ۸۶ میلیون نفر جمعیت می سازد
در وهله اول چگونه میتوان دقت مجموعه دادههای جهانی که برای تعیین مجموع جمعیت استفاده میشوند را آزمایش کرد؟ خب، یوسیاس لانگ-ریتر با تکیه بر پیشینه خود در مدیریت منابع آب، به نوع متفاوتی از دادههای جمعیتی نگاه کرد که از پروژههای سدسازی روستایی به دست آمده بود؛ به طور دقیقتر، سیصد پروژه در سی و پنج کشور. این دادهها بر سالهای ۱۹۷۵ تا ۲۰۱۰ تمرکز داشتند و این شمارشهای جمعیتی مجموعه داده قابل توجهی را برای مقایسه با سایر آمارهای کلی که توسط سازمانهایی مانند WorldPop، GWP، GRUMP، LandScan و GHS-POP محاسبه شده بودند، فراهم کرد؛ سازمانهایی که در این مطالعه نیز تحلیل شدند.
لانگ-ریتر توضیح داد:
وقتی سدها ساخته میشوند، مناطق وسیعی به زیر آب میروند و مردم باید جابجا شوند. جمعیت جابجا شده معمولاً به دقت شمرده میگردد زیرا شرکتهای سدسازی به افراد تحت تأثیر خسارت پرداخت میکنند. برخلاف مجموعه دادههای جمعیتی جهانی، چنین گزارشهای تأثیرات محلی، شمارشهای جامع و میدانی از جمعیت ارائه میدهند که تحت تأثیر مرزهای اداری قرار ندارند. ما سپس این موارد را با اطلاعات مکانی حاصل از تصاویر ماهوارهای ترکیب کردیم.
بخشی از این اختلاف احتمالاً ناشی از این واقعیت است که بسیاری از کشورها منابع کافی برای جمعآوری دقیق دادهها را ندارند و دشواری سفر به مناطق روستایی دورافتاده، تناقضات در شمارش سرشماری را تشدید میکند. کمشماری گسترده جمعیتهای روستایی در سراسر جهان میتواند تأثیرات عمیقی بر این جوامع داشته باشد، زیرا سرشماریها برای تعیین نحوه تقسیم منابع حیاتی هستند.
با این حال، همه افراد توسط این پژوهش متقاعد نشدهاند. استوارت گیتل-باستن از دانشگاه علم و فناوری هنگ کنگ به نشریه نیو ساینتیست گفت که اگرچه سرمایهگذاری بیشتر در جمعآوری دادههای جمعیتی روستایی مفید خواهد بود، اما این ایده که کره زمین احتمالا چند میلیارد نفر بیشتر از آنچه فکر میکردیم ساکن داشته باشد، بسیار بعید است. او گفت اگر ما واقعاً تا این حد در حال کمشماری باشیم، این یک خبر بسیار بزرگ است و با تمام دادههای هزاران پژوهش دیگر در طول سالها در تضاد است.
هنگامی که تلاش برای شمارش چنین جمعیت انبوهی انجام میشود، ممکن است چند صد یا حتی چند هزار نفر از قلم بیفتند. اما چند میلیون یا حتی چند میلیارد نفر، درک ما از سکونت انسان بر روی این سیاره را دگرگون میکند. دانشمندان پیش از بازنگری در نتایج حاصل از دههها پژوهش بر روی مجموعههای داده، به شواهد بیشتری نیاز خواهند داشت.
