مغز سایبری اسرائیل هدف موشک‌های ایران

امروز در حملات موشکی ایران به بئر السبع پارک فناوری گاویام که محل استقرار شرکت‌هایی چون مایکروسافت است، مورد هدف قرار گرفت.

ایران امروز پارک فناوری «گاویام» را در شهر بئرالسبع هدف قرار داد؛ مجموعه‌ای که به‌عنوان یکی از مهم‌ترین قطب‌های فناوری و امنیت سایبری اسرائیل شناخته می‌شود و طی یک دهه گذشته به ستون فقرات پیوند میان صنعت فناوری، دانشگاه و ساختارهای نظامی این رژیم بدل شده است.

استقرار دفاتر شرکت‌های بین‌المللی مانند مایکروسافت، آی‌بی‌ام و اراکل در این پارک و هم‌جواری آن با دانشگاه بن‌گوریون، گاویام را به بخشی کلیدی از راهبرد اسرائیل برای توسعه زیرساخت‌های امنیتی، سایبری و نظامی تبدیل کرده است؛ زیرساخت‌هایی که در خدمت ماشین جنگی این رژیم تعریف می‌شوند. تمرکز این اکوسیستم بر حوزه‌هایی همچون امنیت سایبری، هوش مصنوعی، تحلیل کلان‌داده و فناوری‌های دوگانه است؛ فناوری‌هایی که مرز میان کاربرد غیرنظامی و نظامی در آن‌ها به‌سادگی قابل تفکیک نیست.

پارک گاویام از سال ۲۰۱۳ در بئرالسبع راه‌اندازی شد و طبق برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده، در صورت تکمیل همه فازهای توسعه، قرار است به مساحتی در حدود ۲۰۰ هزار متر مربع برسد. در فاز فعلی، سه ساختمان اصلی با مجموع زیربنای حدود ۵۰ هزار متر مربع به بهره‌برداری رسیده و میزبان ده‌ها شرکت فعال در حوزه‌های سایبری و امنیتی است. این مجموعه نه‌تنها یک پارک فناوری، بلکه بخشی از یک طرح کلان برای ایجاد قطب سایبری به‌شمار می‌رود؛ طرحی که با حمایت مستقیم اسرائیل و با هدف هم‌افزایی میان ارتش، دانشگاه و بخش خصوصی دنبال شده است.

نکته راهبردی در مورد گاویام، هم‌جواری آن با فرماندهی کنترل و ارتباطات ارتش اسرائیل موسوم به C4i است؛ ساختاری که به‌عنوان قلب سامانه‌های فرماندهی، کنترل، ارتباطات و اطلاعات این رژیم شناخته می‌شود. یگان C4i مسئول توسعه و راهبری زیرساخت‌های دیجیتال، شبکه‌های عملیاتی، سامانه‌های رمزنگاری، مدیریت داده‌های میدانی و پشتیبانی از عملیات‌های سایبری است و نقشی محوری در یکپارچه‌سازی فناوری‌های نوین در هنگام جنگ دارد.

در جریان جنگ‌هایی چون تجاوز به غزه و کشورهای منطقه‌، یگان C4i نقش هدایت‌گر شبکه‌محور را ایفا کرده و با ارائه اطلاعات لحظه‌ای، شرایط تصمیم‌گیری سریع برای فرماندهان در میدان را فراهم کرده است. به گفته منابع ارتش اسرائیل، از سال ۲۰۱۹ حدود ۷ هزار نفر از نیروهای این یگان به ساختمان‌های تازه‌ساخته‌شده در مجاورت پارک فناوری گاویام منتقل شده‌اند.

علاوه بر C4i، انتقال تدریجی یگان‌های سایبری و اطلاعاتی این رژیم به بئرالسبع بخشی از برنامه کلان اسرائیل برای تمرکز زیرساخت‌های فناوری جنگی در جنوب سرزمین‌های اشغالی بوده است. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، این جابه‌جایی با هدف ایجاد یک خوشه سایبری-نظامی انجام شده تا نیروهای نظامی، پژوهشگران دانشگاهی و شرکت‌های خصوصی در یک شعاع جغرافیایی محدود با یکدیگر در تعامل مستمر باشند. در چنین مدلی، جریان دانش جنگی و نیروی انسانی به‌صورت چرخشی میان ارتش و بخش خصوصی برقرار است؛ به‌گونه‌ای که بسیاری از نیروهای آموزش‌دیده در یگان‌های سایبری پس از پایان خدمت، جذب شرکت‌های مستقر در همین پارک می‌شوند تا تجربیات عملیاتی خود را به ماشین کشتار تزریق کنند.

انتخاب شهر بئرالسبع به‌عنوان محل استقرار این مجموعه در چارچوب راهبرد کلان اسرائیل برای انتقال زیرساخت‌های راهبردی به جنوب و کاهش تمرکزدر تل‌آویو تعریف شد. با این حال، اهمیت این انتخاب زمانی روشن‌تر می‌شود که به هم‌جواری پارک گاویام با دانشگاه بن‌گوریون و همچنین بیمارستان سوروکا توجه شود؛ مجموعه‌ای درمانی که در تعامل با ساختارهای نظامی نیز قرار دارد. این نزدیکی جغرافیایی، بستر شکل‌گیری یک اکوسیستم به‌هم‌پیوسته تحقیقاتی–نظامی را فراهم کرده است؛ مدلی که در آن دانشگاه، صنعت و نهادهای پشتیبان، در یک شبکه منسجم به نیازهای ارتش رژیم پاسخ می‌دهند.

در این چارچوب، بسیاری از پروژه‌های پژوهشی تعریف‌شده در دانشگاه بن‌گوریون یا به‌طور مستقیم با نیازهای عملیاتی یگان فرماندهی و ارتباطات C4i هم‌راستا هستند، یا با مشارکت شرکت‌های مستقر در پارک گاویام به مرحله اجرا می‌رسند. دامنه این همکاری‌ها حوزه‌هایی حساس و پیشرفته را دربرمی‌گیرد؛ از سامانه‌های شناسایی تصویری و پردازش تصویر پیشرفته گرفته تا تحلیل زبان و داده در میدان نبرد، امنیت و تاب‌آوری داده‌ها، طراحی الگوریتم‌های رمزگذاری، توسعه شبکه‌های ارتباطی امن و سیستم‌های کنترل و فرماندهی دیجیتال.

تمرکز بر فناوری‌های امنیتی و سایبری در بئرالسبع، این منطقه را به حلقه‌ای کلیدی در زنجیره پشتیبانی فناوری ساختار نظامی اسرائیل بدل کرده است. حضور شرکت‌های چندملیتی در کنار یگان‌های ارتش، اگرچه به ظاهر در قالب فعالیت‌های تحقیق و توسعه تعریف می‌شود، اما در عمل به شکل‌گیری اکوسیستمی انجامیده که در آن مرز میان فناوری و کاربری نظامی کمرنگ شده است. از این منظر، گاویام صرفاً یک پارک فناوری نیست؛ بلکه نمونه‌ای از مدلی است که در آن زیرساخت‌های علمی و تجاری، به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم در خدمت تقویت توان سایبری و عملیاتی ارتش رژیم صهیونیستی در جنگ‌افروزی و کشتار قرار گرفته‌اند.