گروهی از سناتورهای جمهوریخواه و دموکرات آمریکا از اپل خواستهاند هرگونه برنامه برای خرید چیپهای حافظه از شرکتهای چینی CXMT و YMTC را کنار بگذارد.
به اعتقاد آنها، وابسته شدن سازنده آیفون به تأمینکنندگان چینی برای قطعاتی حیاتی میتواند از نظر امنیت ملی برای آمریکا پیامدهای جدی به همراه داشته باشد.
در نامهای که خطاب به تیم کوک، مدیرعامل اپل، ارسال شده، سناتورها تأکید کردهاند این شرکت نباید از حافظههای تولیدشده توسط CXMT و YMTC در محصولات خود استفاده کند؛ حتی اگر این دستگاهها تنها برای بازار چین تولید شوند. این نامه به رهبری جیم بنکس، سناتور جمهوریخواه ایالت ایندیانا، و چاک شومر، سناتور دموکرات ایالت نیویورک، تهیه شده است. آنها یادآور شدند هر دو شرکت در فهرست بهروزشده پنتاگون قرار دارند؛ فهرستی که شامل نهادهایی است که از نگاه دولت آمریکا با ارتش چین همکاری میکنند.
سناتورها در متن نامه هشدار دادهاند که چنین تصمیمی آیندهنگرانه نیست و اشتباه بزرگی به شمار میرود. آنها معتقدند این اقدام باعث میشود ارزشمندترین شرکت تولیدکننده لوازم الکترونیکی مصرفی جهان برای تأمین یکی از مهمترین قطعات خود به شرکتی وابسته شود که دولت آمریکا رسماً آن را یک شرکت نظامی چینی معرفی کرده است. اندی کیم، جین شاهین، مایک کریپو و پیت ریکتز نیز از دیگر امضاکنندگان این نامه بودند.
کمبود جهانی حافظه و فشار بر اپل
#اپل در شرایطی با CXMT و YMTC وارد مذاکره شده که بازار جهانی حافظه با کمبود عرضه روبهرو است. افزایش بیسابقه تقاضا از سوی تولیدکنندگان پردازندههای هوش مصنوعی، از جمله انویدیا، قیمت این قطعات را به شدت بالا برده است. اپل نیز در ماه ژوئن قیمت تمام رایانههای مک، تبلتهای آیپد، محصولات خانگی و هدست Vision Pro را افزایش داد و دلیل این تصمیم را کمبود تراشههای حافظه اعلام کرد.
سخنگویان اپل تا زمان انتشار این گزارش به درخواست رسانهها برای اظهار نظر درباره نامه سناتورها پاسخی ارائه نکرده بودند. اعتراض سیاستمداران آمریکایی که بر مسائل امنیت ملی تمرکز دارند، چندان غیرمنتظره نیست؛ زیرا اختلافات واشنگتن و پکن بر سر فناوریهای پیشرفته همچنان ادامه دارد. این موضوع همزمان با برنامهریزی برای دیدار دونالد ترامپ و شی جینپینگ در اجلاس ماه سپتامبر در آمریکا مطرح شده است؛ نشستی که در آن دو کشور درباره موضوعاتی مانند محدودیت صادرات تراشهها و عناصر نادر خاکی گفتوگو خواهند کرد.
اقدام سناتورها در واقع آنها را در برابر یکی از مهمترین شرکتهای فناوری آمریکا قرار داده. اپل در همین هفته بار دیگر عنوان ارزشمندترین شرکت جهان را به دست آورد و تیم کوک نیز روابط نزدیکی با دونالد ترامپ برقرار کرده. این شرکت برای خرید تراشه از دو تأمینکننده چینی حتی به دنبال جلب حمایت مقامهای ارشد دولت ترامپ، از جمله اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، بوده است.
نگرانیهای امنیتی و اقتصادی
#سناتورها استدلال کردهاند این تصور که خرید حافظههای چینی باعث کاهش قیمتها میشود، پایه محکمی ندارد. آنها با استناد به بررسیهای انجامشده اعلام کردند قیمت محصولات CXMT در برخی موارد حتی از رقبای آن نیز بالاتر است. از نگاه آنها، حتی اگر این چیپها ارزانتر باشند، تأیید شدنشان برای استفاده در محصولات اپل همچنان یک تهدید امنیتی برای آمریکا محسوب میشود.
در ادامهی نامه آمده است که محدود کردن استفاده از حافظههای CXMT به دستگاههایی که فقط در چین فروخته میشوند، راهکار قابل اعتمادی نیست. به باور سناتورها، وقتی یک قطعه موفق به دریافت تأییدیه استفاده در زنجیره تولید اپل شود، گسترش استفاده از آن در بازارهای جهانی تنها به یک تصمیم بخش خرید وابسته خواهد بود.
بسیاری از امضاکنندگان این نامه نماینده ایالتهایی مانند نیویورک، ایندیانا و آیداهو هستند؛ مناطقی که شرکتهای Micron Technology و SK Hynix میلیاردها دلار برای توسعه کارخانههای تولید حافظه در آنها سرمایهگذاری کردهاند. آنها هشدار دادهاند ورود گسترده تراشههای ارزانقیمت چینی میتواند این پروژهها را با خطر روبهرو کند؛ طرحهایی که برای اجرایی شدن، از مشوقهای دولتی آمریکا در قالب قانون Chips and Science Act مصوب سال ۲۰۲۲ بهره بردهاند.
سناتورها همچنین تأکید کردهاند اگر اپل خرید تراشههای حافظه چینی را آغاز کند، این اقدام به سایر خریداران نیز پیام خواهد داد که همین مسیر را دنبال کنند. آنها معتقدند چنین اتفاقی درست در زمانی رخ میدهد که کارگران در ایالتهای ایندیانا، آیداهو، نیویورک و ویرجینیا بزرگترین برنامه توسعه تولید حافظه داخلی آمریکا در چند دهه اخیر را پیش میبرند.
شرکت SK Hynix قصد دارد حدود ۴ میلیارد دلار برای احداث یک مرکز پیشرفته پکیج تراشه در شهر وست لافایت ایالت ایندیانا سرمایهگذاری کند. از سوی دیگر، Micron مستقر در شهر بویزی برنامهای ۲۵۰ میلیارد دلاری برای اجرای پروژههایی در نیویورک، آیداهو و ویرجینیا در نظر گرفته. این شرکت امیدوار است ۹۰ هزار فرصت شغلی ایجاد کند و در نهایت ۴۰ درصد از محصولات حافظه DRAM خود را در داخل آمریکا تولید نماید.
سانجی مهروترا، مدیرعامل Micron، نیز طی ماههای اخیر روابط خود را با دونالد ترامپ تقویت کرده است. او اوایل همین ماه در مراسم کاخ سفید که برای معرفی حسابهای پسانداز ویژه کودکان با برند ترامپ برگزار شد حضور یافت و پس از آن نیز چندین بار از سوی رئیسجمهور آمریکا در شبکه اجتماعی Truth Social مورد تمجید قرار گرفت
درخواست شفافسازی از اپل
#سناتورها علاوه بر مخالفت با خرید حافظهها از چین، از اپل خواستهاند جزئیات اطلاعاتی را که در جریان ارزیابی محصولات حافظه با CXMT به اشتراک گذاشته مشخص کند. اگرچه اپل برای خرید مستقیم محصولات این شرکت به مجوز دولت آمریکا نیاز ندارد، اما بر اساس مقررات اداره صنعت و امنیت وزارت بازرگانی آمریکا، انتقال هرگونه کالای مشمول کنترل صادرات، از جمله نقشههای فنی و اطلاعات مهندسی، به کارخانههای پیشرفته تولید تراشه در چین مستلزم دریافت مجوز است و این درخواستها در بیشتر موارد با مخالفت روبهرو میشوند.
با وجود اینکه نام CXMT به طور مستقیم در مقررات اداره صنعت و امنیت ذکر نشده، این شرکت کارخانههای پیشرفته تولید تراشه را اداره میکند. در مقابل، YMTC در فهرست سیاه وزارت بازرگانی آمریکا قرار دارد و انتقال هرگونه کالای تحت کنترل به این شرکت با محدودیت مواجه است. اپل پیشتر در سال ۲۰۲۲ نیز قصد داشت بخشی از حافظه مورد نیاز خود را از YMTC تهیه کند، اما این برنامه به دلیل مخالفت گسترده در واشنگتن متوقف شد.
سناتورها از اپل خواستهاند تا پیش از ۲۱ اوت متعهد شود که از حافظههای تولیدشده توسط CXMT و YMTC در محصولات خود استفاده نخواهد کرد. همچنین آنها خواستار ارائه توضیح درباره انتقال احتمالی مالکیت فکری، وضعیت فرایند تأیید قطعات این دو شرکت و این موضوع شدهاند که آیا اپل از تولیدکنندگان آمریکایی یا کرهای حافظه درخواست اولویت در تخصیص محصولات کرده است یا خیر.
در پایان نامه نیز تأکید شده که اگر اپل برای رفع کمبود حافظه چنین رویکردی را انتخاب کند، این تصمیم میتواند سالها پس از بازگشت بازار به شرایط عادی، هم بر ساختار بازار جهانی حافظه و هم بر امنیت ملی آمریکا اثرگذار باشد. به همین دلیل سناتورها از تیم کوک خواستهاند پیش از هرگونه تصمیمگیری، همه پیامدهای این موضوع را با دقت بررسی کند.
