آیا فقط کمخوابی به کودک آسیب میزند؟ تحقیق جدید نشان میدهد نامنظمی ساعت خواب و بیداری، بدون آنکه مدت خواب کاهش یابد، عملکرد کودک را در آزمونهای واژگان و حافظه ضعیف میکند. در این مطلب، دلیل تأثیر مخرب بینظمی خواب بر مغز در حال رشد کودکان را بخوانید.
نتایج یک تحقیق جدید نشان میدهد کودکانی که ساعت خواب و بیداری نامنظمی دارند، در آزمونهای مربوط به واژگان و حافظه عملکرد ضعیفتری نشان میدهند.
در این مطالعه، پژوهشگران بررسی کردند که الگوی خواب کودکان پیشدبستانی چگونه با تواناییهای شناختی آنها مرتبط است. نتایج نشان داد کودکانی که زمان خوابشان در شبهای مختلف تغییر زیادی دارد، نسبت به همسالان خود در تستهای زبانی و حافظه امتیاز پایینتری کسب میکنند. این اثر حتی زمانی هم دیده شد که مدت کل خواب در نظر گرفته شد، یعنی تنها «چند ساعت خواب» مهم نبود، بلکه «ثبات زمان خواب» هم اهمیت داشت.
به نقل از HealthDay، پژوهشگران میگویند تغییرات مداوم در ساعت خواب میتواند ساعت زیستی بدن را بر هم بزند و روندهایی را مختل کند که برای یادگیری و ذخیره اطلاعات در مغز ضروری هستند. در نتیجه، حتی اگر کودک به اندازه کافی بخوابد، نامنظم بودن زمان خواب ممکن است بخشی از فواید خواب را از بین ببرد.
طبق این گزارش، بینظمی خواب بیشتر روی مهارتهای مرتبط با زبان و حافظه اثر گذاشته است و بر تواناییهای اجرایی مانند برنامهریزی و تصمیمگیری تأثیر محسوسی نشان نداده است. این موضوع نشان میدهد که برخی بخشهای رشد ذهنی کودکان نسبت به الگوی خواب حساستر از بخشهای دیگر هستند.
کارشناسان تأکید میکنند که والدین باید برای کودکان، بهویژه در سنین پیشدبستانی، ساعت خواب مشخص و قابل پیشبینی در نظر بگیرند. خواب منظم میتواند به مغز در حال رشد کودک کمک کند بهتر اطلاعات را پردازش کند، واژهها را بیاموزد و حافظه قویتری بسازد.
این یافتهها بار دیگر نشان میدهد که سلامت خواب، فقط به میزان استراحت مربوط نیست، بلکه نظم و ثبات آن نیز برای رشد شناختی کودکان اهمیت زیادی دارد. برای والدینی که به دنبال تقویت یادگیری و تمرکز فرزندشان هستند، شاید اولین قدم، تنظیم یک ساعت خواب ثابت باشد.