تحقیقی گسترده نشان داد مصرف روزانه ۲ تا ۳ فنجان قهوه یا ۴ تا ۵ فنجان چای کافئیندار، خطر ابتلا به زوال عقل را به ترتیب ۲۰ و ۲۵ درصد کاهش میدهد.
کافئین با مهار آنزیمهای مرتبط با آلزایمر و کاهش التهاب مغزی، از سلولهای عصبی محافظت میکند؛ اما نسخههای بدون کافئین فاقد این اثر هستند. متخصصان تأکید میکنند مصرف بیش از حد کافئین اثر محافظتی را خنثی کرده و ممکن است برای افراد دارای اضطراب یا فشار خون بالا نیاز به مشورت با پزشک داشته باشد.
مطالعهای گسترده بر روی بیش از ۱۳۰ هزار نفر طی ۴۰ سال نشان میدهد که مصرف ۲ تا ۳ فنجان قهوه کافئیندار در روز با کاهش حدود ۲۰ درصدی خطر زوال عقل همراه است و چای کافئیندار نیز با ۱۵ درصد کاهش ریسک، عملکرد شناختی را بهبود میبخشد.
به نقل از HealthDay، این تحقیق رابطهای بین مصرف قهوه و خطر زوال عقل را تأیید میکند؛ بهطوریکه ۰.۵ تا ۱ فنجان قهوه روزانه کمترین ریسک را به همراه دارد. برای چای نیز مشاهده شد که مصرف ۴ تا ۵ فنجان در روز، خطر کلی زوال عقل را تا ۲۵ درصد کاهش میدهد. کافئین بهعنوان عامل اصلی، با مهار آنزیمهای مرتبط با آلزایمر و کاهش آسیبهای عصبی به حفظ سلامت مغز کمک میکند، اما مصرف بیش از حد فایده را خنثی میسازد.
قهوه و چای کافئیندار محافظت قابلتوجهی نشان میدهند، اما نسخههای بدون کافئین فاقد این اثر هستند؛ زیرا ترکیبات زیستفعال وابسته به کافئین، در جلوگیری از التهاب مغزی و تجمع پلاکهای آمیلوئید نقش کلیدی ایفا میکنند. فواید پس از دو فنجان قهوه یا یک فنجان چای کافئیندار به حداکثر میرسد و فراتر از آن، بدن قادر به متابولیسم اضافی نیست.
متخصصان پیشنهاد میکنند افراد بالای ۶۵ سال، مردان و کسانی با وضعیت اقتصادی بالاتر (که بیشترین سود را میبرند) مصرف متعادل را حفظ کنند. این یافتهها بهویژه برای بیماران فشار خونی اهمیت دارد، جایی که ترکیب قهوه و چای ریسک دمانس عروقی را نیز پایین میآورد. افرادی با اضطراب یا بیخوابی باید با پزشک مشورت کنند تا از عوارض احتمالی کافئین جلوگیری شود.
این مطالعه، مصرف روزانه قهوه و چای کافئیندار را بهعنوان عادتی ساده برای حفظ سلامت شناختی، توصیه میکند و بر لزوم تحقیقات بیشتر درباره انواع بدون کافئین تأکید دارد.