حامد فخریزاده، فرزند محسن فخریزاده، در نشستی در دانشگاه صنعتی شریف روایتی از گفتوگوی خود با پدرش درباره توان علمی ایران مطرح کرد؛ روایتی که در آن، شهید فخریزاده دانش و فناوری پیشرفته را مهمتر از برخورداری از بمب هستهای توصیف کرده بود. این اظهارات در روزهای اخیر بازتاب گستردهای در رسانههای داخلی داشته است.
به گزارش رسانههای داخلی، حامد فخریزاده در نشست «صلاح هستهای» که به همت بسیج دانشجویی دانشگاه صنعتی شریف برگزار شد، گفت یکبار از پدرش پرسیده است که آیا ایران بمب اتم دارد یا خیر. به گفته او، پاسخ شهید فخریزاده این بوده است: «پسرجان، ما به دانشی رسیدهایم که بمب هستهای در برابر آن شوخی است.»
فرزند شهید فخریزاده در ادامه توضیح داد که فعالیتهای پدرش و مجموعه سازمان پژوهش و نوآوری دفاعی (سپند) صرفاً به موضوع هستهای محدود نبوده است. او از فعالیت متخصصان این مجموعه در حوزههایی مانند فناوریهای زیستی، بیولوژیک، لیزر و دیگر زمینههای علمی و فناورانه سخن گفت و تأکید کرد که بخشی از فعالیتهای این سازمان در حوزههایی غیر از فناوری هستهای انجام میشده است.
او همچنین به نگاه پدرش درباره آینده جنگها اشاره کرد و گفت شهید فخریزاده معتقد بود جنگهای آینده الزاماً هستهای نخواهند بود و فناوریهای نوین میتوانند نقش تعیینکنندهای در معادلات دفاعی و نظامی داشته باشند. از این منظر، تولید علم و توانایی توسعه فناوریهای پیشرفته، یکی از مؤلفههای مهم قدرت و بازدارندگی کشورها به شمار میرود.
نکته مهم در این اظهارات، تفاوت میان نقل یک خاطره و اثبات یک توانمندی نظامی است. جمله نقلشده از شهید فخریزاده، روایت فرزند او از یک گفتوگوی خصوصی است و بهتنهایی نشان نمیدهد ایران به سلاح هستهای دست یافته یا فناوری مشخصی با قدرتی فراتر از آن در اختیار دارد. همچنین در این سخنان، جزئیات فنی یا اطلاعات قابل ارزیابی مستقلی درباره فناوری مورد اشاره ارائه نشده است.
این نخستینبار نیست که چنین روایتی از سوی حامد فخریزاده مطرح میشود. او پیشتر نیز در فروردین ۱۴۰۴ در پاسخ به پرسشی در شبکه اجتماعی ایکس، خاطرهای مشابه از گفتوگو با پدرش نقل کرده بود و به نقل از او گفته بود فناوریهایی وجود دارند که سلاح هستهای در مقایسه با آنها اهمیت چندانی ندارد. بازگویی این خاطره در نشست دانشگاه صنعتی شریف بار دیگر بحث درباره نقش فناوریهای پیشرفته، توان علمی و مفهوم بازدارندگی در امنیت ملی را به موضوعی خبری تبدیل کرده است.