مایکروسافت روند کنار گذاشتن Manifest V2 را در مرورگر اج آغاز کرده است؛ تغییری که میتواند برای میلیونها کاربری که از افزونههای قدیمی، بهویژه uBlock Origin، استفاده میکنند اهمیت زیادی داشته باشد. Manifest V2 زیرساختی است که بسیاری از افزونههای قدیمی مسدودکننده تبلیغات بر پایه آن ساخته شدهاند و با حرکت اج به سمت Manifest V3، امکان استفاده از برخی قابلیتهای این افزونهها محدود خواهد شد.
مایکروسافت در اطلاعیه رسمی خود اعلام کرده که از سال ۲۰۲۰، Manifest V3 را بهعنوان مسیر آینده اکوسیستم افزونههای اج در نظر گرفته و اکنون این مرورگر در حال حرکت به سمت حذف تدریجی Manifest V2 است.
Manifest V2 و Manifest V3 چه هستند؟
# Manifest در واقع مجموعهای از قوانین و مجوزهایی است که مشخص میکند یک افزونه مرورگر چگونه کار کند و به چه قابلیتهایی دسترسی داشته باشد.
مایکروسافت میگوید Manifest V3 با هدف ایجاد یک زیرساخت امنتر، سریعتر و سازگارتر با حریم خصوصی طراحی شده است. در این نسخه، برخی APIهای قدیمی تغییر کردهاند و افزونهها باید از روشهای جدیدی برای انجام کارهایی مانند فیلتر کردن درخواستهای اینترنتی استفاده کنند.
مشکل اصلی برای افزونههایی مانند uBlock Origin این است که نسخه اصلی این افزونه به قابلیتهایی از Manifest V2 وابسته است که در معماری جدید Manifest V3 به همان شکل قبلی وجود ندارند.
چرا uBlock Origin تحت تأثیر قرار میگیرد؟
# uBlock Origin یکی از قدرتمندترین افزونههای مسدودکننده تبلیغات و محتوای ناخواسته است. این افزونه علاوه بر تبلیغات، میتواند بسیاری از دامنههای ردیاب، اسکریپتهای مزاحم و درخواستهای ناخواسته را نیز مسدود کند.
بخش مهمی از قدرت uBlock Origin به امکان فیلتر کردن درخواستهای شبکه مربوط میشود؛ قابلیتی که در معماری Manifest V2 انعطاف بسیار بیشتری داشت.
در Manifest V3، مایکروسافت توسعهدهندگان را به سمت Declarative Net Request هدایت میکند؛ روشی که در آن قوانین فیلترینگ از قبل تعریف میشوند و مرورگر براساس آنها تصمیم میگیرد چه درخواستهایی را مسدود کند.
مایکروسافت اج از چه زمانی Manifest V2 را کنار میگذارد؟
# مایکروسافت اکنون وارد مرحله عملیاتی کنار گذاشتن Manifest V2 شده است. طبق گزارشهای جدید، این روند ابتدا در کانالهای آزمایشی Canary، Dev و Beta آغاز میشود و سپس به نسخه پایدار اج گسترش پیدا خواهد کرد.
مایکروسافت اعلام کرده هدف این است که فرایند حذف پشتیبانی از Manifest V2 برای کاربران عادی تا پایان سال ۲۰۲۶ تکمیل شود. کاربران سازمانی نیز طبق برنامه فعلی تا اوایل سال ۲۰۲۷ فرصت بیشتری خواهند داشت.
این موضوع به این معنی نیست که تمام افزونههای قدیمی در یک روز از کار میافتند؛ بلکه اج بهتدریج پشتیبانی از این معماری را کاهش میدهد.
آیا uBlock Origin همین حالا در Edge از کار میافتد؟
# می شود گفت نه لزوماً. اما اگر اکنون uBlock Origin را روی Microsoft Edge نصب کردهاید، ممکن است همچنان کار کند؛ اما با ادامه روند حذف Manifest V2، پشتیبانی از نسخه اصلی این افزونه در نهایت با محدودیت مواجه خواهد شد.
مایکروسافت نیز در مستندات رسمی خود اعلام کرده که پشتیبانی از افزونههای Manifest V2 منسوخ خواهد شد و افزونهها باید به Manifest V3 مهاجرت کنند.
بنابراین اگر uBlock Origin برای شما یک افزونه ضروری است، بهتر است از هماکنون برای تغییر مسیر آماده باشید.
جایگزین uBlock Origin چیست؟
# یکی از گزینههای مهم، uBlock Origin Lite است که نسخهای از پروژه uBlock برای معماری Manifest V3 محسوب میشود.
بااینحال، نباید انتظار داشت uBlock Origin Lite دقیقاً همان قابلیتهای نسخه اصلی را ارائه دهد. محدودیتهای Manifest V3 باعث میشوند برخی امکانات پیشرفته نسخه اصلی uBlock Origin در نسخه Lite با همان انعطافپذیری قابل استفاده نباشند.
در نتیجه، انتخاب جایگزین به نیاز کاربر بستگی دارد. اگر فقط مسدودکردن تبلیغات معمولی برایتان مهم است، یک افزونه سازگار با Manifest V3 میتواند کافی باشد؛ اما کاربران حرفهای که از فیلترهای سفارشی و قابلیتهای پیشرفته uBlock Origin استفاده میکنند، باید تفاوتها را جدیتر بررسی کنند.
چرا مایکروسافت میخواهد Manifest V2 را حذف کند؟
# مایکروسافت این تغییر را بخشی از برنامه بلندمدت خود برای ایجاد یک اکوسیستم افزونهای امنتر و کارآمدتر معرفی میکند.
یکی از تغییرات مهم در Manifest V3، حرکت از مدل قدیمی Web Request به سمت Declarative Net Request است. در مدل جدید، افزونه به شکل متفاوتی با درخواستهای شبکه تعامل میکند و مرورگر کنترل بیشتری روی اجرای قوانین دارد.
مایکروسافت معتقد است این معماری میتواند به بهبود امنیت و حریم خصوصی کاربران کمک کند.
آیا Manifest V3 برای کاربران بهتر است؟
# پاسخ کاملاً سادهای ندارد. از نگاه مایکروسافت، Manifest V3 مزایایی در زمینه امنیت، عملکرد و حریم خصوصی دارد. اما از سوی دیگر، برخی کاربران حرفهای و توسعهدهندگان افزونهها نسبت به محدودیتهای جدید، بهخصوص در زمینه مسدودسازی پیشرفته محتوا، انتقاد داشتهاند.
بنابراین Manifest V3 را نمیتوان صرفاً «خوب» یا «بد» دانست. این معماری یک تغییر بنیادی در نحوه فعالیت افزونههای مرورگر است و برخی قابلیتها را بهتر کنترل میکند، درحالیکه ممکن است انعطاف برخی افزونههای حرفهای را کاهش دهد.
اگر از uBlock Origin استفاده میکنیم چه کار کنیم؟
# برای کاربران عادی، بهترین کار این است که فعلاً نیازی به حذف فوری uBlock Origin نداشته باشند و وضعیت افزونه را در Edge بررسی کنند.
اگر بعد از یک بهروزرسانی، Edge هشدار مربوط به منسوخشدن افزونه یا غیرفعالشدن آن را نمایش داد، میتوانید سراغ یک نسخه سازگار با Manifest V3 بروید.
همچنین بهتر است افزونهها را فقط از فروشگاه رسمی Microsoft Edge یا منابع معتبر دریافت کنید؛ نصب افزونه از منابع ناشناس میتواند خطر سرقت اطلاعات، ردیابی فعالیتها یا دسترسی غیرضروری به دادههای مرورگر را افزایش دهد.
کاربران حرفهای چه گزینههایی دارند؟
# کاربرانی که به قابلیتهای پیشرفته مسدودسازی تبلیغات و ردیابها وابسته هستند، چند مسیر پیش رو دارند:
- استفاده از افزونههای سازگار با Manifest V3
- بررسی uBlock Origin Lite
- استفاده از مرورگری که همچنان قابلیتهای موردنیاز آنها را پشتیبانی میکند
- بررسی تنظیمات و سیاستهای سازمانی در محیطهای کاری
البته برای کاربران سازمانی شرایط متفاوت است. مایکروسافت همچنان امکان مدیریت برخی افزونههای Manifest V2 از طریق سیاستهای سازمانی را در نظر گرفته است، هرچند این مسیر نیز دائمی نخواهد بود.
آیا میتوان Manifest V2 را در Edge فعال نگه داشت؟
# در حال حاضر Microsoft Edge یک سیاست مدیریتی با نام ExtensionManifestV2Availability دارد که به مدیران سیستم اجازه میدهد نحوه استفاده از افزونههای Manifest V2 را کنترل کنند.
این سیاست گزینههایی برای فعال، غیرفعال یا پیشفرضبودن Manifest V2 دارد؛ اما مایکروسافت تصریح کرده که این قابلیت بخشی از روند گذار به Manifest V3 است و با کنار گذاشتهشدن کامل V2 نمیتوان برای همیشه روی آن حساب کرد.
بنابراین تغییر این سیاست را نباید راهحل دائمی برای کاربران عادی در نظر گرفت.
آیا باید از Microsoft Edge خارج شویم؟
# برای بیشتر کاربران، فعلاً دلیلی برای ترک Edge صرفاً به خاطر این تغییر وجود ندارد.
اگر استفاده شما از uBlock Origin تنها به مسدودکردن تبلیغات معمولی محدود میشود، احتمالاً میتوانید به یک افزونه سازگار با Manifest V3 مهاجرت کنید.
اما اگر از قابلیتهای بسیار پیشرفته uBlock Origin استفاده میکنید و محدودیتهای Manifest V3 برایتان مهم است، بهتر است قبل از تصمیمگیری درباره مرورگر بعدی، تفاوت قابلیتها را بررسی کنید.
در نهایت، حذف Manifest V2 فقط تصمیم مایکروسافت نیست و بخشی از حرکت گسترده اکوسیستم مرورگرهای مبتنی بر Chromium به سمت Manifest V3 محسوب میشود؛ گوگل نیز پیشتر همین مسیر را در Chrome طی کرده است.
آیا uBlock Origin در Microsoft Edge از کار میافتد؟
در نهایت نسخه اصلی uBlock Origin که بر Manifest V2 متکی است، با پایان پشتیبانی Edge از Manifest V2 با مشکل مواجه خواهد شد. بااینحال، این اتفاق بهصورت تدریجی رخ میدهد و الزاماً به معنی از کار افتادن فوری افزونه نیست.
بهترین جایگزین uBlock Origin در Edge چیست؟
uBlock Origin Lite یکی از گزینههای مهم برای کاربران Edge است، اما امکانات آن دقیقاً با نسخه اصلی uBlock Origin یکسان نیست. کاربران حرفهای باید قبل از مهاجرت قابلیتهای موردنیاز خود را بررسی کنند.
آیا Manifest V3 تبلیغات را غیرممکن میکند؟
خیر. افزونههای مسدودکننده تبلیغات همچنان میتوانند در Manifest V3 فعالیت کنند، اما روش و محدودیتهای فنی آنها با Manifest V2 متفاوت است.
آیا Manifest V3 امنیت بیشتری دارد؟
مایکروسافت Manifest V3 را با هدف ایجاد زیرساختی امنتر، سریعتر و سازگارتر با حریم خصوصی توسعه داده است؛ بااینحال، این موضوع به معنای بهتر بودن همه قابلیتهای آن برای تمام کاربران نیست.
اگر uBlock Origin برای من کار میکند، باید آن را حذف کنم؟
خیر. اگر افزونه فعلاً بدون مشکل کار میکند، حذف فوری آن ضروری نیست. بهتر است وضعیت پشتیبانی Edge را دنبال کنید و در صورت دریافت هشدار، به گزینه سازگار با Manifest V3 مهاجرت کنید.
آیا میتوانم همچنان از Manifest V2 استفاده کنم؟
در برخی نسخهها و شرایط مدیریتی Edge هنوز سیاستهایی برای کنترل Manifest V2 وجود دارد، اما این پشتیبانی در حال منسوخشدن است و نباید آن را راهحل بلندمدت دانست.
آیا کاربران ویندوز باید مرورگر خود را تغییر دهند؟
خیر. تصمیم برای تغییر مرورگر به نیازهای شما بستگی دارد. اگر مسدودسازی پیشرفته تبلیغات برایتان اهمیت زیادی دارد، بهتر است پیش از تصمیمگیری، قابلیت مرورگرها و افزونههای سازگار با آنها را مقایسه کنید.
آیا این تغییر فقط روی uBlock Origin تأثیر میگذارد؟
خیر. هر افزونهای که به Manifest V2 وابسته باشد ممکن است تحت تأثیر قرار گیرد. مایکروسافت اعلام کرده توسعهدهندگان باید افزونههای خود را به Manifest V3 منتقل کنند.