در نگاه اول، AH-1Z Viper و AH-64E Apache شباهت زیادی به یکدیگر دارند؛ هر دو بالگرد تهاجمی دو نفره با کابین پشت سر هم هستند و برای پشتیبانی از نیروهای زمینی، حمله به اهداف زرهی و اجرای عملیات مسلحانه طراحی شدهاند. با این حال، این دو پرنده برای یک مأموریت کاملاً یکسان ساخته نشدهاند و تفاوت فلسفه طراحی آنها در میدان نبرد مشخص میشود.
AH-1Z Viper که ادامه نسل معروف کبرا محسوب میشود، در نیروی تفنگداران دریایی آمریکا به کار گرفته شده و تمرکز زیادی روی عملیات اعزامی، پشتیبانی هوایی و همراهی با نیروهای زمینی دارد. این بالگرد به دو موتور T700-GE-401C مجهز است و حداکثر وزن برخاست آن به حدود ۸.۴ تن میرسد. بدنه جمعوجورتر و وزن کمتر آن نیز بخشی از فلسفه طراحی این بالگرد برای عملیاتهای اعزامی است.
در طرف مقابل، AH-64E Apache یک پلتفرم سنگینتر و پیچیدهتر است که ستون اصلی ناوگان بالگردهای تهاجمی ارتش آمریکا محسوب میشود. بوئینگ میگوید آپاچی تاکنون بیش از ۵.۳ میلیون ساعت پرواز داشته که بیش از ۱.۳ میلیون ساعت آن در عملیاتهای رزمی ثبت شده است. بیش از ۲۸۷۵ فروند از خانواده AH-64 نیز تولید شده و این بالگرد در کشورهای مختلف به خدمت گرفته شده است.
کی از مهمترین تفاوتها در قدرت آتش دیده میشود. AH-1Z از توپ سهلول ۲۰ میلیمتری M197 استفاده میکند، در حالی که AH-64E به توپ زنجیری ۳۰ میلیمتری M230 مجهز است. آپاچی همچنین میتواند تا ۱۶ موشک هلفایر، راکتهای ۲.۷۵ اینچی و مهمات دیگر را حمل کند. در نتیجه، آپاچی از نظر ظرفیت تسلیحات و توان حمل بار جنگی دست بالاتری دارد.
اما تفاوت مهمتر شاید در حسگرها و سیستمهای الکترونیکی باشد. آپاچی به مجموعه پیشرفتهای از حسگرهای شناسایی و هدفگیری، ارتباطات دیجیتال و قابلیت اشتراکگذاری اطلاعات میدان نبرد مجهز شده است. نسخه AH-64E حتی میتواند با پهپادها همکاری کند و اطلاعات دریافتی از آنها را برای افزایش برد شناسایی و آگاهی خدمه به کار بگیرد.
البته این موضوع به معنای ضعیف بودن کبرا نیست. AH-1Z نیز به سامانه کنترل آتش پیشرفته، شش جایگاه تسلیحاتی و قابلیت استفاده از پیکربندیهای مختلف سلاح مجهز است. این بالگرد همچنین با UH-1Y حدود ۸۵ درصد اشتراک قطعات دارد که به گفته نیروی دریایی آمریکا، هزینه چرخه عمر و نیازهای لجستیکی آن را کاهش میدهد.
در نهایت، نمیتوان بهسادگی گفت یکی از این دو بالگرد در همه شرایط «بهتر» است. کبرا بیشتر یک بالگرد تهاجمی جمعوجور و مناسب عملیات اعزامی و پشتیبانی نزدیک است، در حالی که آپاچی بهعنوان یک سامانه تسلیحاتی سنگینتر، روی حسگرها، بقاپذیری، حمل مهمات بیشتر و درگیری دقیق در فاصلههای دورتر تمرکز دارد. حتی موشک JAGM نیز برای هر دو پلتفرم AH-1Z و AH-64E یکپارچه شده است و نشان میدهد هر دو بالگرد همچنان در حال ارتقا هستند.
مقایسه سریع کبرا و آپاچی
# | ویژگی | AH-1Z Viper | AH-64E Apache |
| نوع مأموریت | حمله، پشتیبانی نزدیک و اسکورت مسلحانه | حمله، شناسایی مسلحانه و درگیری دقیق |
| خدمه | ۲ نفر | ۲ نفر |
| موتور | ۲ موتور T700-GE-401C | ۲ موتور T700 با ارتقاهای اختصاصی |
| توپ | M197 با کالیبر ۲۰ میلیمتر | M230 با کالیبر ۳۰ میلیمتر |
| حداکثر وزن | حدود ۸.۴ تن | حدود ۱۰.۴ تن |
| موشک و تسلیحات | هلفایر، راکت و تسلیحات هدایتشونده | هلفایر، راکت و تسلیحات هدایتشونده |
| ویژگی برجسته | چابکی، اندازه جمعوجور و مناسب عملیات اعزامی | حسگرهای پیشرفته، قدرت آتش و شبکهمحوری |
کدامیک قویتر است؟
# اگر معیار اصلی قدرت آتش، ظرفیت حمل مهمات، حسگرها و توانایی درگیری شبکهمحور باشد، AH-64E Apache برتری محسوسی دارد. اما اگر مأموریت به عملیات اعزامی، پشتیبانی نزدیک و استفاده از یک بالگرد تهاجمی جمعوجورتر مربوط باشد، AH-1Z Viper همچنان یک گزینه بسیار توانمند است. بنابراین مقایسه این دو بیشتر از آنکه یک مسابقه ساده باشد، مقایسه دو فلسفه متفاوت در طراحی بالگردهای تهاجمی است.