شبکه سیانان در گزارشی اختصاصی به نقل از چهار منبع آگاه مدعی شد رژیم صهیونیستی در طول جنگ با ایران، بهصورت مخفیانه نیروهای ویژه نظامی و اطلاعاتی خود را در جمهوری آذربایجان مستقر کرده بود؛ حضوری که به گفته این منابع، بخشی از شبکه سری اسرائیل در منطقه برای اجرای عملیات علیه ایران محسوب میشود.
بر اساس این گزارش، نیروهای اسرائیلی در چند نقطه در جنوب جمهوری آذربایجان و در نزدیکی مرزهای شمالی ایران مستقر شده بودند؛ مناطقی که در نزدیکترین فاصله، تنها حدود ۱۰۰ کیلومتر با تبریز فاصله دارند؛ شهری که در جریان جنگ هدف حملات اسرائیل قرار گرفته بود.
سیانان میگوید این نیروها شامل یگانهای ویژه کماندویی، نیروهای عملیات ویژه هوابرد و مأموران موساد بودهاند که علاوه بر مأموریتهای اطلاعاتی، عملیات پهپادی و جمعآوری دادههای امنیتی را نیز انجام میدادند.
به نوشته این رسانه آمریکایی، استقرار مخفی اسرائیل در جمهوری آذربایجان تنها بخشی از یک شبکه گستردهتر بوده که تلآویو در کشورهای مختلف منطقه از جمله عراق، امارات و سومالیلند ایجاد کرده بود تا حلقه محاصره اطلاعاتی و نظامی علیه ایران را تکمیل کند.
این گزارش مدعی است اسرائیل از این پایگاههای پنهان برای افزایش برد عملیاتی خود و اجرای حملات مکرر در عمق خاک ایران استفاده کرده است؛ مسئلهای که نشان میدهد تلآویو تلاش داشته ایران را از شمال، غرب و جنوب بهطور همزمان تحت فشار قرار دهد.
با این حال، سفارت جمهوری آذربایجان در آمریکا در واکنش به گزارش سیانان، این ادعاها را رد کرده و اعلام کرده است که «باکو هرگونه استفاده از خاک خود برای عملیات علیه کشورهای ثالث را قویاً تکذیب میکند.»
سیانان همچنین گزارش داده که اسرائیل علاوه بر جمهوری آذربایجان، از سومالیلند در شاخ آفریقا نیز بهعنوان یک موقعیت راهبردی استفاده میکرده تا جنگندههایش در مسیر حملات دوربرد علیه ایران امکان توقف و پشتیبانی داشته باشند.
در بخش دیگری از گزارش آمده است که اسرائیل در جریان جنگ، دو پایگاه مخفی نیز در عراق در اختیار داشته و سامانههای پدافندی از جمله گنبد آهنین را به امارات منتقل کرده بود؛ اقداماتی که نشاندهنده سطح بالای هماهنگیهای امنیتی و نظامی تلآویو در منطقه است.
سیانان مینویسد روابط امنیتی میان اسرائیل و جمهوری آذربایجان طی سالهای اخیر بهشدت گسترش یافته است. باکو بخش مهمی از نفت مورد نیاز اسرائیل را تأمین میکند و در مقابل، تلآویو نیز از اصلیترین فروشندگان تسلیحات پیشرفته به جمهوری آذربایجان به شمار میرود.
این همکاریها پیشتر نیز حساسیتهای زیادی در ایران ایجاد کرده بود، اما اکنون ادعاهای تازه درباره حضور مستقیم نیروهای اسرائیلی در نزدیکی مرزهای ایران، ابعاد جدیدی به این نگرانیها داده است.
بر اساس گزارش سیانان، اسرائیل حتی پیش از آغاز رسمی جنگ، عملیاتهایی را در نزدیکی مرز ایران و جمهوری آذربایجان آغاز کرده بود. منابع این رسانه میگویند تلآویو با استفاده از جنگندههای رادارگریز و نیروهای ویژه، تجهیزات شنود و سامانههای اطلاعاتی را در منطقه مستقر کرده تا تحرکات نظامی ایران را رصد کند.
در همین چارچوب، یکی از عملیاتهای مهم منتسب به این شبکه، ترور «رحمان مقدم» از فرماندهان اطلاعاتی سپاه پاسداران عنوان شده است؛ عملیاتی که گفته میشود از خاک جمهوری آذربایجان پشتیبانی شده بود.
این گزارش همچنین به حمله پهپادی به فرودگاهی در منطقه نخجوان اشاره میکند؛ حملهای که باکو آن را به ایران نسبت داد اما تهران هرگونه دخالت در آن را رد کرد.
تحلیلگران معتقدند افشای این شبکه مخفی، نشاندهنده تلاش رژیم صهیونیستی برای تبدیل کشورهای پیرامونی ایران به سکوی عملیات اطلاعاتی و نظامی است؛ راهبردی که میتواند تنشهای منطقهای را وارد مرحلهای پیچیدهتر کند.
در عین حال، برخی کارشناسان هشدار میدهند که ورود بازیگران منطقهای به چنین پروژههایی، آنها را نیز به بخشی از بحران و درگیری تبدیل خواهد کرد؛ مسئلهای که میتواند امنیت کل منطقه قفقاز و غرب آسیا را با تهدیدهای جدیتری مواجه کند.
سیانان در پایان گزارش خود تأکید میکند که اسرائیل تلاش کرده حضور نظامی و اطلاعاتی خود در کشورهای منطقه را تا حد امکان مخفی نگه دارد، اما افشای این اطلاعات اکنون پرسشهای تازهای درباره ابعاد واقعی عملیاتهای تلآویو علیه ایران و نقش برخی دولتهای منطقه در این تقابل ایجاد کرده است.