شوک تازه به خریداران خودرو؛ پیش‌پرداخت هم از افزایش قیمت در امان نیست

خریداران خودروهای پیش‌فروشی با تغییر مهمی در نحوه محاسبه قیمت نهایی روبه‌رو شده‌اند. با ابلاغ رأی قطعی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری و ابطال سه مصوبه شورای رقابت، قاعده‌ای که سهم پرداخت‌شده خودرو را از افزایش قیمت زمان تحویل معاف می‌کرد، کنار گذاشته شده است.

موضوع اصلی به مصوبه شماره ۴۷۳ شورای رقابت، مصوب مرداد ۱۴۰۰، برمی‌گردد. بر اساس این مصوبه، اگر مشتری بخشی از بهای خودرو را هنگام ثبت‌نام پرداخت می‌کرد، افزایش قیمت بعدی فقط به مبلغ باقی‌مانده تعلق می‌گرفت و سهم پیش‌پرداخت‌شده مشمول تورم نمی‌شد.

دو مصوبه دیگر، یعنی مصوبات شماره ۵۶۳ در سال ۱۴۰۲ و شماره ۷۴۰ در سال ۱۴۰۴، نیز به موضوع سود مشارکت و نحوه محاسبه افزایش قیمت در قراردادهای پیش‌فروش مربوط بودند. با ابطال این مقررات، چارچوب قبلی محاسبه افزایش قیمت بر مبنای سهم پرداخت‌شده دیگر قابل اتکا نیست.

در قراردادهایی که قیمت خودرو قطعی نشده و قیمت روز زمان تحویل ملاک است، ممکن است افزایش قیمت به کل بهای خودرو مربوط شود؛ در نتیجه، مبلغ پیش‌پرداخت نیز دیگر لزوماً از اثر افزایش قیمت مصون نخواهد بود و خریدار ممکن است برای تکمیل وجه، مبلغ بیشتری بپردازد.

با این حال، این رأی به معنای افزایش خودکار قیمت همه قراردادهای خودرو نیست. تاریخ انعقاد قرارداد، قطعی یا غیرقطعی بودن قیمت، شرایط مندرج در قرارداد و مقررات قابل اعمال بر آن تعیین می‌کند که تغییرات جدید چه اثری بر تعهدات خریدار و خودروساز داشته باشد. قراردادهای قدیمی نیز باید با توجه به تاریخ انعقاد و آثار حقوقی رأی بررسی شوند.

در چنین شرایطی، متقاضیان پیش‌خرید خودرو باید پیش از ثبت‌نام، بندهای مربوط به قیمت نهایی، زمان تحویل، نحوه محاسبه مابه‌التفاوت و شرایط انصراف را با دقت مطالعه کنند. برای خریدارانی که قبلاً قرارداد بسته‌اند نیز بررسی متن قرارداد و دریافت توضیح کتبی از شرکت عرضه‌کننده، راه مطمئن‌تری برای مشخص‌شدن مبلغ نهایی و تعهدات طرفین است.

منابع:

• تسنیم: با رأی قطعی دیوان عدالت، پیش‌پرداخت خودرو هم مشمول افزایش قیمت شد
• تسنیم: چرا پیش‌فروش خودرو دیگر برای خریداران به‌صرفه نیست؟
• ایران‌جیب: دیوان عدالت تکلیف پیش‌فروش خودرو را روشن کرد
• خودرو۴۵: مصوبه ۴۷۳ پیش‌پرداخت خودرو باطل شد؛ تکلیف خریداران چیست؟
• اسب‌بخار: ابطال مصوبه ۴۷۳ و پایان معافیت پیش‌پرداخت از افزایش قیمت
• جوان خودرو: پایان معافیت پیش‌پرداخت از افزایش قیمت