آسیب‌پذیری امنیتی در بوئینگ 737؛ آیا هک هواپیما از طریق تجهیزات جانبی ممکن است؟

امنیت سایبری هواپیماها یکی از حساس‌ترین موضوعات صنعت هوانوردی است؛ زیرا بسیاری از هواپیماهای مدرن علاوه بر سامانه‌های مکانیکی و الکترونیکی پیچیده، به شبکه‌های ارتباطی و تجهیزات دیجیتال متعددی نیز مجهز هستند. حالا یک پژوهش امنیتی جدید بار دیگر توجه‌ها را به احتمال سوءاستفاده از تجهیزات الکترونیکی مورد استفاده در هواپیماهای مسافربری، از جمله به بوئینگ ۷۳۷، جلب کرده است.

این پژوهش به بررسی یک دستگاه الکترونیکی مورد استفاده در هواپیما پرداخته که می‌تواند در صورت دسترسی مهاجم به شرایط خاص، سطح حمله بالقوه‌ای ایجاد کند. با این حال، یافته‌های تحقیق به معنای آن نیست که هکرها می‌توانند به‌سادگی از راه دور کنترل یک بوئینگ 737 را در دست بگیرند.

بر اساس گزارش پژوهشگران، تمرکز اصلی تحقیق روی Multi-Purpose Control and Display Unit یا تجهیزات مشابه کنترل و نمایش اطلاعات در هواپیما بوده است. چنین سامانه‌هایی وظایف مختلفی در ارتباط با اطلاعات پرواز و تعامل با برخی تجهیزات هواپیما بر عهده دارند.

نکته مهم این است که یک مهاجم برای سوءاستفاده از چنین آسیب‌پذیری‌هایی معمولاً به شرایط و سطح دسترسی مشخصی نیاز دارد. بنابراین نباید این یافته را با سناریویی مانند «هک بوئینگ از فاصله دور و در اختیار گرفتن کامل هواپیما» یکی دانست.

پاسخ کوتاه این است که آسیب‌پذیری یک قطعه الکترونیکی الزاماً به معنی امکان کنترل هواپیما نیست.

هواپیماهای تجاری از معماری‌های چندلایه و سامانه‌های جداگانه برای عملکردهای مختلف استفاده می‌کنند. سامانه‌های حیاتی پرواز نیز معمولاً با محدودیت‌ها و کنترل‌های متعددی از سایر بخش‌های شبکه جدا می‌شوند.

به همین دلیل، حتی اگر یک دستگاه جانبی یا غیرحیاتی آسیب‌پذیر باشد، مهاجم باید از چندین لایه امنیتی عبور کند تا بتواند به سامانه‌های حساس‌تر دسترسی پیدا کند.

اهمیت این نوع تحقیقات بیشتر از آنکه به معنای وجود یک تهدید فوری برای مسافران باشد، به شناسایی زودهنگام نقاط ضعف احتمالی مربوط می‌شود.

پژوهشگران امنیتی با بررسی تجهیزات واقعی می‌توانند مشخص کنند که آیا یک دستگاه قابلیت سوءاستفاده دارد یا خیر و در صورت وجود مشکل، سازندگان و اپراتورها فرصت پیدا می‌کنند پیش از تبدیل شدن آسیب‌پذیری به یک حمله واقعی، اقدامات اصلاحی انجام دهند.

در صنعت هوانوردی نیز فرآیندهای امنیتی و ایمنی بسیار سخت‌گیرانه هستند و هر تغییر در تجهیزات یا نرم‌افزارهای مرتبط با هواپیما باید تحت الزامات و تأییدیه‌های تخصصی انجام شود.

با افزایش استفاده از تجهیزات دیجیتال و اتصال بیشتر سامانه‌های هواپیماها، امنیت سایبری به یکی از موضوعات مهم صنعت هوانوردی تبدیل شده است. سازمان‌هایی مانند FAA و EASA نیز در سال‌های اخیر روی الزامات امنیت سایبری هواپیماها و سامانه‌های هوانوردی تمرکز بیشتری داشته‌اند.

با این حال، تفاوت زیادی میان «وجود یک آسیب‌پذیری» و «امکان حمله موفقیت‌آمیز به هواپیمای در حال پرواز» وجود دارد. بسیاری از تحقیقات امنیتی عمداً در محیط آزمایشگاهی و با دسترسی فیزیکی یا شرایطی انجام می‌شوند که در دنیای واقعی به‌سادگی قابل تکرار نیستند.

تحقیق جدید درباره تجهیزات الکترونیکی بوئینگ 737 نشان می‌دهد که امنیت سایبری باید همزمان با توسعه فناوری‌های هوانوردی مورد توجه قرار گیرد. حتی یک دستگاه کوچک نیز می‌تواند در صورت طراحی نامناسب یا پیکربندی نادرست، سطح حمله جدیدی ایجاد کند.

با این حال، این تحقیق به‌تنهایی دلیلی برای نگرانی مسافران درباره امکان هک از راه دور و کنترل بوئینگ 737 نیست. معماری چندلایه، جداسازی سامانه‌های حیاتی و استانداردهای سخت‌گیرانه صنعت هوانوردی، موانع مهمی در برابر چنین سناریوهایی هستند.

اگر به امنیت سایبری، هک، هوش مصنوعی و جدیدترین تهدیدهای دنیای فناوری علاقه دارید، کانال تلگرام گیزمکس را دنبال کنید تا مهم‌ترین اخبار فناوری را سریع‌تر دریافت کنید.