بانک مرکزی با ابلاغ بخشنامه‌ای جدید، استفاده از رمز یک‌بارمصرف را برای برخی عملیات مربوط به چک‌های صیادی و چک‌های الکترونیکی از طریق درگاه‌های غیرحضوری الزامی کرده است. این تصمیم با هدف افزایش امنیت عملیات بانکی و تسهیل استفاده از چک‌های الکترونیکی اتخاذ شده و بانک‌ها موظف‌اند الزامات اعلام‌شده را در سامانه‌های ارائه‌دهنده این خدمات اجرا کنند.
بر اساس بخشنامه شماره ۰۵/۱۸۸۰۵۵ که در ۲۵ مهر ۱۴۰۵ به شبکه بانکی ابلاغ شد، یکی از تغییرات اصلی به فرآیند انتقال چک‌های صیادی مربوط می‌شود. از این پس، بانک‌ها باید هنگام انتقال چک‌های صیادی کاغذی و الکترونیکی از طریق درگاه‌های غیرحضوری، از سازوکار ارسال رمز یک‌بارمصرف به شماره تلفن همراه متعلق به شخص اقدام‌کننده استفاده کنند.
تغییر دیگر به تعیین وضعیت چک‌های الکترونیکی مربوط است. بانک‌ها باید در خدمات غیرحضوری این بخش نیز امکان احراز هویت با رمز یک‌بارمصرف را فراهم کنند. به این ترتیب، انجام این عملیات تنها به ورود اولیه به سامانه بانکی محدود نمی‌شود و یک مرحله امنیتی دیگر برای تأیید اقدام کاربر در نظر گرفته شده است.
خش دیگری از این بخشنامه به چک‌های الکترونیکی اشخاص حقوقی، مانند شرکت‌ها و سازمان‌ها، اختصاص دارد. پیش از این، استفاده از گواهی الکترونیکی مهر سازمانی و نگهداری تجهیزات سخت‌افزاری مرتبط می‌توانست هزینه‌ها و پیچیدگی‌هایی برای برخی مشتریان ایجاد کند. بانک مرکزی اکنون استفاده از رمز یک‌بارمصرف ارسال‌شده به سیم‌کارت متعلق به شخص حقوقی یا بهره‌بردار را به‌عنوان روشی جایگزین برای درج مهر سازمانی پیش‌بینی کرده است.
در این روش، مشتری حقوقی می‌تواند با توجه به امکانات ارائه‌شده از سوی بانک، میان گواهی مهر سازمانی و روش رمز یک‌بارمصرف انتخاب کند. البته استفاده از این گزینه به معنای حذف کامل گواهی الکترونیکی مهر سازمانی نیست؛ بلکه یک مسیر جایگزین برای آسان‌ترشدن فرآیند صدور و ممهورکردن چک الکترونیکی به شمار می‌رود.
بانک مرکزی همچنین بر کنترل مالکیت شماره تلفن همراه تأکید کرده است. بانک‌ها باید از طریق سامانه شاهکار بررسی کنند که شماره تلفن همراه مورد استفاده با کد ملی یا شناسه ملی مرتبط مطابقت داشته باشد. این کنترل برای جلوگیری از ارسال رمز به شماره‌های نامرتبط و کاهش احتمال سوءاستفاده از خدمات بانکی در نظر گرفته شده است.
مشتریان برای دریافت رمز یک‌بارمصرف چه کاری باید انجام دهند؟
#روش دریافت و استفاده از رمز ممکن است با توجه به بانک و درگاه ارائه‌دهنده خدمت متفاوت باشد. بنابراین، کاربران باید راهنمای رسمی بانک خود را بررسی کنند و در صورت نیاز، شماره تلفن همراه ثبت‌شده و اطلاعات هویتی خود را به‌روزرسانی کنند. این بخشنامه به‌خودی‌خود به معنای معرفی یک سامانه واحد برای دریافت رمز همه بانک‌ها نیست؛ جزئیات اجرایی باید از سوی بانک ارائه‌دهنده خدمت اعلام شود.
منابع
:
- بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران: اطلاعیه روابط عمومی درباره بخشنامه جدید
- خبرگزاری مهر: امکان استفاده از رمز یک‌بارمصرف برای ممهور کردن چک‌های الکترونیکی
- گجت‌نیوز: استفاده از رمز یک‌بارمصرف برای تأیید چک‌های الکترونیکی
- خبرگزاری تسنیم: تغییرات جدید در فرآیند چک‌های بانکی
