فناوری دید در شب سالهاست تقریباً با تصاویر سبزرنگ شناخته میشود، اما حالا گروهی از پژوهشگران چینی موفق شدهاند نمونه اولیه سیستمی را توسعه دهند که میتواند نور مادون قرمز را به تصاویر تمامرنگی تبدیل کند. این فناوری علاوه بر نمایش جزئیات بیشتر، میتواند دقت تشخیص اجسام در تاریکی را نیز افزایش دهد.
برخلاف دوربینهای دید در شب متداول که تمام اطلاعات مادون قرمز را به یک تصویر تکرنگ (معمولاً سبز) تبدیل میکنند، این فناوری طول موج و شدت نور مادون قرمز را به رنگهای مختلف نمایش میدهد. در نتیجه تصویر نهایی اطلاعات بسیار بیشتری نسبت به سیستمهای رایج در اختیار کاربر قرار میدهد.
این فناوری چگونه کار میکند؟
# پژوهشگران مؤسسه فناوری پکن در این پروژه از نقاط کوانتومی (کوانتوم دات) تلورید جیوه در کنار یک نمایشگر OLED دو لایه استفاده کردهاند. نقاط کوانتومی استفادهشده در این سامانه تنها چند نانومتر اندازه دارند و به دلیل ویژگیهای فیزیکی خود، نسبت به طول موجهای مختلف نور مادون قرمز واکنش متفاوتی نشان میدهند.
سیگنال تولیدشده سپس وارد یک نمایشگر OLED دو لایه میشود که از دو رنگ اصلی قرمز و فیروزهای (Cyan) برای ساخت تصویر استفاده میکند. با تغییر شدت یا طول موج نور مادون قرمز، میزان بار الکتریکی عبوری بین دو لایه تغییر کرده و ترکیب رنگهای خروجی نیز عوض میشود.
طرز کار دوربین دید در شب رنگی به این ترتیب رنگ هر بخش از تصویر مستقیماً بیانگر ویژگیهای نور مادون قرمز دریافتی است و برخلاف فناوریهای رایج، صرفاً بر اساس روشنایی تصویر تولید نمیشود.
برای آزمایش این فناوری، محققان یک نمونه اولیه شبیه به عینک ساختهاند که تنها ۲۳ گرم وزن دارد. این عینک نیمهشفاف است و کاربر میتواند هم محیط واقعی را ببیند و هم اطلاعات مادون قرمز را بهصورت همزمان روی تصویر مشاهده کند. همچنین امکان استفاده از آن در دو حالت مختلف وجود دارد که یکی برای همپوشانی تصویر مادون قرمز با دنیای واقعی و دیگری برای حذف نور مرئی و مشاهده کامل تصویر مادون قرمز است.
به نقل از TechSpot میگوید پژوهشگران علاوه بر آزمایش روی عینک، بررسی کردند که آیا سیگنال تبدیلشده توسط این فناوری مستقیماً و بدون نمایشگر OLED برای سیستم بینایی نیز قابل درک است یا خیر.
نتایج نشان داد سلولهای مهندسیشده حساس به نور مرئی، پس از تبدیل نور مادون قرمز توسط این سامانه واکنش نشان میدهند. همچنین آزمایش روی موشها و تعدادی داوطلب انسانی نیز فعالیت قابل اندازهگیری شبکیه و مغز را هنگام مشاهده این تصاویر ثبت کرد؛ در حالی که نور مادون قرمز بهتنهایی چنین اثری نداشت.
البته این فناوری هنوز در مراحل اولیه توسعه قرار دارد. تمام آزمایشها در محیطهای کنترلشده و با سوژههای ساده انجام شده و مشخص نیست عملکرد آن در شرایط واقعی چگونه خواهد بود.
از سوی دیگر بخش OLED دستگاه برای کار کردن به منبع تغذیه خارجی نیاز دارد و بنابراین فعلاً بیشتر شبیه یک نمایشگر پوشیدنی است تا یک سامانه اپتیکی مستقل. همچنین پژوهشگران درباره ایمنی بلندمدت استفاده از تلورید جیوه که یک ترکیب حاوی فلز سنگین است، توضیحی ارائه نکردهاند.