پژوهشی از دانشگاههای کرنل و شیکاگو هشدار میدهد که تقاضای جهانی برای دستگاههای پوشیدنی سلامت تا سال ۲۰۵۰ به دو میلیارد واحد در سال خواهد رسید. در صورت ادامه روند فعلی تولید، این گجتها میتوانند منجر به تولید بیش از یک میلیون تن زباله الکترونیکی شوند. محققان تأکید دارند تغییر در طراحی تراشهها و استفاده از ساختار ماژولار، راهکاری کلیدی برای کاهش این بحران است.
این هفته در لاسوگاس، شرکتهای فناوری در جریاننمایشگاه CES 2026 از تازهترین نسل دستگاههای پوشیدنی حوزه سلامت، از جمله مانیتورهای گلوکز، ردیابهای فشار خون و ابزارهای پایش تناسب اندام رونمایی میکنند. اما احتمالاً در میان معرفی این محصولات نوآورانه، کمتر به پیامدهای زیستمحیطی بالقوه آنها پرداخته میشود؛ پیامدهایی که میتوانند به بحرانی جدی در مقیاس جهانی تبدیل شوند.
به نقل از Techcrunch، بر اساس پژوهشی تازه از دانشگاه کرنل و دانشگاه شیکاگو، تقاضا برای دستگاههای پوشیدنی سلامت تا سال ۲۰۵۰ ممکن است به حدود دو میلیارد واحد در سال برسد؛ رقمی که حدود چهلودو برابر میزان فعلی برآورد میشود. نویسندگان این مطالعه هشدار میدهند که در صورت عدم تغییر در شیوه طراحی و تولید این گجتها، پیامد آن میتواند تولید بیش از یک میلیون تن زباله الکترونیکی و حدود صد میلیون تن دیاکسید کربن طی همین بازه زمانی باشد.
نکته قابلتوجه این است که برخلاف تصور رایج، منبع اصلی این آلودگی زیستمحیطی پلاستیک نیست. این پژوهش که در مجله نیچر منتشر شده، نشان میدهد برد مدار چاپی (که بهنوعی «مغز» دستگاههای پوشیدنی محسوب میشود) حدود هفتاد درصد از ردپای کربنی آنها را به خود اختصاص میدهد؛ موضوعی که عمدتاً به فرآیندهای پرمصرف استخراج و تولید مواد اولیه بازمیگردد.
پژوهشگران برای کاهش این اثرات، دو راهکار اصلی پیشنهاد کردهاند: نخست، توسعه تراشهها با استفاده از فلزات در دسترستری مانند مس به جای مواد معدنی کمیاب و پرهزینهای همچون طلا؛ و دوم، طراحی دستگاههای ماژولار بهگونهای که برد مدار چاپی هنگام تعویض یا بهروزرسانی پوسته بیرونی، قابل استفاده مجدد باشد.
به گزارش ایتنا، یکی از نویسندگان این تحقیق در اینباره تأکید کرده است: «زمانی که این دستگاهها در مقیاس جهانی مورد استفاده قرار میگیرند، حتی انتخابهای کوچک در طراحی میتوانند بهسرعت اثرات بزرگی ایجاد کنند.» نکتهای که همزمان با مرور موج معرفی محصولات جدید در CES، شایسته توجه جدی است.