جزئیات سند ۳۲ بندی شورای عالی فضای مجازی درباره تسهیل دسترسی به پلتفرمهای خارجی منتشر شده است؛ سندی که مسیر مرحلهای دسترسی به گوگلپلی، واتساپ، یوتیوب و تلگرام را توضیح میدهد. با این حال، انتشار جزئیات این مصوبه به معنای رفع فیلتر فوری تلگرام یا یوتیوب نیست.
بر اساس گزارش منتشرشده در ۲۲ مهر ۱۴۰۵، این سند ابتدا در جلسه چهارم دی ۱۴۰۳ شورای عالی فضای مجازی تصویب و اصلاحیه آن در بهمن همان سال تصویب شده بود. اکنون با خارج شدن سند از حالت محرمانه، جزئیات بیشتری از مراحل پیشبینیشده برای دسترسی به سکوهای خارجی در دسترس قرار گرفته است.
در مرحله نخست، بازگشایی گوگلپلی و واتساپ پیشبینی شده است؛ دو سرویسی که پیشتر نیز خبر رفع محدودیت آنها اعلام شده بود. در کنار این اقدام، سند از حمایت از سکوهای داخلی، تأمین زیرساخت و اختصاص بسته حمایتی تبلیغاتی ۵۰۰ میلیارد تومانی نیز صحبت میکند.
مرحله دوم به دسترسی به یوتیوب مربوط میشود، اما سازوکار مطرحشده لزوماً به معنای رفع فیلتر مستقیم و بدون واسطه این پلتفرم نیست. در متن منتشرشده، استفاده از روشهای واسط و سازوکارهای موسوم به «حکمرانی قانونمند» برای دسترسی به یوتیوب مطرح شده است.
تلگرام در مرحله سوم این برنامه قرار دارد. طبق سند، وزارت ارتباطات باید برای مذاکره با این پیامرسان و پذیرش شروط تعیینشده اقدام کند. در صورت نرسیدن به توافق، مسیر جایگزین مطرحشده، دسترسی از طریق سازوکارها یا واسطههای بومی است؛ بنابراین این بخش را نمیتوان معادل وعده رفع فیلتر کامل تلگرام دانست.
مرحله چهارم نیز به تعیین تکلیف سایر پلتفرمهای خارجی پس از ارزیابی مراحل قبلی اختصاص دارد. در همین بخش، موضوع مقابله با ابزارهای دور زدن فیلترینگ و تنظیم مقررات مرتبط نیز مطرح شده است. اجرای مراحل مختلف به ارزیابی و تأیید کارگروه راهبری وابسته خواهد بود.
نکته مهم این است که در سند منتشرشده تاریخ قطعی برای رفع فیلتر تلگرام یا دسترسی مستقیم به یوتیوب اعلام نشده است. در نتیجه، خبر فعلی بیش از آنکه اعلام زمان بازگشایی این پلتفرمها باشد، توضیحی درباره مسیر و شروط احتمالی اجرای سیاست رفع محدودیتهاست.