پشت پرده مصاحبه جنجالی خلبان آمریکایی؛ هگست چرا اصرار داشت او جلوی دوربین برود؟

مصاحبه اخیر شبکه CBS با یکی از دو نظامی آمریکایی که پس از سرنگونی یک فروند جنگنده اف-۱۵ بر فراز ایران نجات پیدا کردند، حالا به یک حاشیه بزرگ رسانه‌ای در آمریکا تبدیل شده است. ماجرا فقط به روایت عجیب یکی از خدمه جنگنده از سقوط و فرار در خاک ایران محدود نمی‌شود؛ گزارش سی‌ان‌ان می‌گوید وزیر جنگ آمریکا و برخی مقام‌های سیاسی پنتاگون برای حضور این دو نظامی در برنامه «۶۰ دقیقه» تلاش کرده بودند.

ماجرای اصلی به آوریل ۲۰۲۶ برمی‌گردد؛ زمانی که یک فروند اف-۱۵ئی آمریکا با دو خدمه در جریان عملیات بر فراز ایران هدف قرار گرفت و هر دو سرنشین مجبور به خروج از هواپیما شدند. آنها با فاصله‌ای حدود چند مایل از یکدیگر در منطقه‌ای کوهستانی در جنوب اصفهان فرود آمدند و نیروهای آمریکایی برای نجات آنها وارد یک عملیات پیچیده شدند.

در روایت رسمی CBS، دو خدمه این جنگنده با نام‌های عملیاتی «آلفا» و «براوو» معرفی شده‌اند. آلفا مدت کوتاهی پس از سقوط پیدا و خارج شد، اما براوو که افسر سامانه‌های تسلیحاتی جنگنده بود، در شرایط بسیار دشوارتری قرار گرفت.

براوو پس از خروج از جنگنده متوجه شد چتر نجاتش آسیب دیده و سقوط بسیار شدیدی داشته است. او در این حادثه دچار شکستگی کمر، دست و شانه شد، اما زنده ماند و برای دور ماندن از نیروهای ایرانی خود را به ارتفاعات رساند. طبق روایت CBS، او حدود دو روز در منطقه ماند تا تیم نجات آمریکایی سرانجام به او رسید.

تصاویر منتشرشده از عملیات نجات نیز نشان می‌دهد که آمریکا برای خارج کردن این دو نظامی، یک عملیات گسترده انجام داده است. CBS می‌گوید برای نجات آلفا ۲۱ فروند هواپیما وارد عملیات شدند و نجات براوو نیز به یک عملیات پیچیده دیگر نیاز داشت.

جنجال اصلی زمانی شکل گرفت که CNN گزارش داد پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، و برخی منصوبان سیاسی او در پنتاگون تلاش کرده‌اند هر دو خدمه جنگنده را برای حضور در برنامه «۶۰ دقیقه» متقاعد کنند.

بر اساس گزارش CNN، سه منبع آگاه گفته‌اند که این دو نظامی در ابتدا درباره مصاحبه نگرانی‌هایی داشتند. یکی از آنها حتی نگران بود که ممکن است به دلیل سلسله‌مراتب نظامی مجبور به حضور در برنامه شود. در همین حال، برخی مقام‌های نظامی نیز درباره احتمال افشای جزئیات حساس عملیات نجات هشدار داده بودند.

موضوع زمانی جدی‌تر شد که طبق همین گزارش، برخی مقام‌های سیاسی دفتر هگست بر انجام مصاحبه با هر دو خدمه اصرار داشتند. در نهایت هگست به صورت خصوصی با آنها دیدار کرد و درباره تمایلشان برای حضور در برنامه پرسید.

نتیجه این شد که براوو با مصاحبه موافقت کرد اما آلفا آن را نپذیرفت. بنابراین برخلاف آنچه ممکن است از برخی تیترها برداشت شود، گزارش CNN نمی‌گوید هگست سرانجام یکی از خلبانان را مجبور به مصاحبه کرده است؛ بلکه از تلاش و فشار سیاسی برای شکل دادن به این حضور رسانه‌ای صحبت می‌کند.

پنتاگون این روایت را به شدت رد کرده است. شان پارنل، سخنگوی ارشد وزارت دفاع آمریکا، گزارش CNN را کاملاً دروغ خوانده و تأکید کرده که تصمیم نهایی برای حضور یا عدم حضور در برنامه در اختیار خود نظامیان بوده است.

به همین دلیل، در حال حاضر دو روایت متفاوت وجود دارد: CNN بر اساس اظهارات منابع خود از فشار و تلاش سیاسی برای حضور خدمه اف-۱۵ در برنامه صحبت می‌کند، در حالی که پنتاگون می‌گوید هیچ فشاری وجود نداشته و این نظامیان با اختیار خود تصمیم گرفته‌اند.

بیشتر بخوانید: فشار هگست بر خلبان اف-۱۵ سرنگون‌شده در ایران؛ آمریکا می‌خواست روایت جنگ را عوض کند؟

این قسمت از ماجرا اهمیت بیشتری دارد. گزارش CNN تنها درباره یک مصاحبه تلویزیونی نیست؛ بلکه آن را در چارچوب تلاش دفتر هگست برای شکل دادن به روایت عمومی جنگ آمریکا با ایران قرار می‌دهد.

در حالی که جنگ برای دولت آمریکا هزینه سیاسی و نظامی داشته، نمایش داستان نجات یک نظامی آمریکایی که پس از سقوط جنگنده در خاک ایران زنده مانده و نیروهای آمریکایی برای بازگرداندنش عملیات گسترده‌ای انجام داده‌اند، می‌تواند تصویری متفاوت از عملکرد ارتش آمریکا در جنگ ارائه کند.

CNN همچنین گزارش داده که هگست در روند برنامه‌ریزی برای این گزارش نقش مستقیمی داشته؛ نقشی که به گفته این شبکه برای یک وزیر دفاع در چنین تولید رسانه‌ای، غیرمعمول بوده است.

CBS در نهایت در برنامه «۶۰ دقیقه» روایت براوو را منتشر کرد؛ روایتی که بخش عمده آن حول زنده ماندن او پس از سقوط، فرار از نیروهای ایرانی و عملیات پیچیده نجات متمرکز بود.

براوو در این مصاحبه گفت پس از متوجه شدن نقص چتر نجاتش، در حالی که به سمت زمین سقوط می‌کرد دعا کرده است. او همچنین توضیح داد که پس از فرود سخت، با وجود شکستگی‌ها و جراحات، خود را به ارتفاعات رساند تا از نیروهای در حال جست‌وجو فاصله بگیرد.

CBS همچنین تصاویر تازه‌ای از عملیات نجات را منتشر کرد و این مأموریت را یکی از پیچیده‌ترین عملیات‌های نجات نظامی آمریکا توصیف کرد. در پایان، هواپیمای آمریکایی که برای خروج تیم نجات در منطقه فرود آمده بود و در شن‌های بیابان گیر کرده بود، برای جلوگیری از افتادن آن به دست ایران منهدم شد.

این یکی از بخش‌های مهم ماجراست. طبق گزارش CNN، آلفا که خلبان هواپیما بود، برخلاف براوو حاضر نشد در برنامه «۶۰ دقیقه» شرکت کند.

دلیل دقیق تصمیم او به صورت عمومی اعلام نشده است. بنابراین نمی‌توان گفت که او به دلیل مخالفت با روایت برنامه یا به علت نگرانی امنیتی از مصاحبه خودداری کرده است. آنچه می‌دانیم این است که CNN از وجود نگرانی‌های اولیه هر دو نظامی درباره مصاحبه و جزئیات محرمانه عملیات نجات خبر داده و در نهایت فقط براوو مقابل دوربین رفته است.

اهمیت این پرونده برای رسانه‌ها از جایی بیشتر می‌شود که بدانیم عملیات نجات براوو در زمان جنگ انجام شده و بخشی از جزئیات آن تا مدت‌ها محرمانه باقی مانده بود. حتی برخی مقام‌های نظامی آمریکایی درباره انتشار اطلاعات مربوط به نحوه اجرای عملیات نگرانی داشتند.

از طرف دیگر، CBS این مصاحبه را به عنوان یک گزارش اختصاصی و دراماتیک درباره نجات یک نظامی آمریکایی عرضه کرد. به این ترتیب، همان رویداد را می‌توان از دو زاویه دید: یک عملیات نظامی پیچیده برای نجات نیروهای گرفتار و همزمان یک روایت رسانه‌ای که می‌تواند بر افکار عمومی درباره جنگ تأثیر بگذارد.

در نهایت، آنچه تاکنون با اطمینان می‌توان گفت این است که براوو در برنامه «۶۰ دقیقه» حاضر شد، آلفا از حضور در برنامه خودداری کرد و CNN از تلاش مقام‌های نزدیک به هگست برای کشاندن هر دو نفر به این مصاحبه خبر داده است؛ اما پنتاگون اعمال فشار یا اجبار را رد می‌کند. بنابراین تعبیر «اجبار خلبان به مصاحبه» با اطلاعات موجود دقیق نیست و بهتر است موضوع به عنوان یک اختلاف جدی میان روایت CNN و وزارت دفاع آمریکا مطرح شود.

منابع

• تابناک: گزارش پشت‌پرده مصاحبه خلبان آمریکایی
• ایرنا: گزارش فشار آمریکا بر خلبان اف-۱۵
• تسنیم: گزارش درباره نقش هگست در مصاحبه خلبان اف-۱۵
• ایسنا: گزارش فشارهای وزیر جنگ آمریکا برای شکل‌دهی روایت جنگ
• CBS: روایت رسمی مصاحبه با خدمه اف-۱۵ و عملیات نجات
• CNN: گزارش درباره تلاش هگست برای حضور خدمه اف-۱۵ در «۶۰ دقیقه»