بانک مرکزی با صدور بخشنامهای جدید، اعطای هرگونه تسهیلات بانکی برای خرید طلا، ارز و رمزارز را ممنوع کرد. این دستور در بخشنامه شماره ۰۵/۱۷۰۵۳۹ به تاریخ ۸ مهر ۱۴۰۵ به شبکه بانکی ابلاغ شده و بانکها و مؤسسات اعتباری موظف به رعایت آن هستند.
بر اساس این بخشنامه، ممنوعیت فقط به وامهایی که مستقیماً برای خرید این داراییها پرداخت میشوند محدود نیست و روشهای غیرمستقیم را نیز شامل میشود. در نتیجه، بانکها و واحدهای ارائهدهنده خدمات اعتباری نمیتوانند منابع تسهیلاتی را برای خرید طلا، ارزهای خارجی، رمزارزها یا فعالیت در سکوهای مبادلاتی مرتبط با این داراییها اختصاص دهند.
بانک مرکزی در این دستورالعمل بر هدایت منابع بانکی به سمت بخش واقعی و فعالیتهای مولد اقتصادی تأکید کرده و از بانکها خواسته است در تخصیص تسهیلات، اهلیتسنجی و اعتبارسنجی متقاضیان و همچنین نحوه مصرف منابع را با دقت بیشتری کنترل کنند.
چرا بانک مرکزی وام خرید طلا و رمزارز را ممنوع کرد؟
# دلیل اعلامشده از سوی بانک مرکزی، جلوگیری از انحراف منابع بانکی به سمت فعالیتهای سفتهبازانه و غیرمولد و تأمین مالی بخش واقعی اقتصاد است. بر اساس متن بخشنامه، بانکها باید منابع خود را به سمت فعالیتهای اقتصادی مولد هدایت کنند و بر نحوه مصرف تسهیلات نیز نظارت بیشتری داشته باشند.
بانک مرکزی همچنین مسئولیت تخلف و انحراف منابع را متوجه مدیران مرتبط در شبکه بانکی دانسته است. طبق گزارش رسانههای داخلی، در صورت احراز تخلف، مدیران و کارکنان متخلف میتوانند برای پیگیریهای قانونی به مراجع نظارتی، انتظامی و قضایی معرفی شوند.
آیا وام برای خرید طلا کاملاً ممنوع شده است؟
# مطابق بخشنامه جدید، اعطای تسهیلات بانکی با هدف خرید طلا ممنوع است. این ممنوعیت شامل تسهیلات مستقیم و غیرمستقیم میشود. بنابراین موضوع فقط وامهایی نیست که در عنوان آنها صراحتاً «خرید طلا» نوشته شده باشد، بلکه بانکها باید از اختصاص منابع تسهیلاتی به چنین مصارفی جلوگیری کنند.
تکلیف وامهای قبلی با پشتوانه طلا چیست؟
# بله. در بخشنامه بانک مرکزی، رمزارزها نیز صراحتاً در کنار طلا و ارز قرار گرفتهاند. بنابراین اعطای تسهیلات بانکی مستقیم یا غیرمستقیم برای خرید انواع رمزارز یا استفاده از منابع بانکی در سکوهای مبادلاتی مرتبط با داراییهای دیجیتال مشمول ممنوعیت شده است.
آیا وام خرید دلار هم ممنوع است؟
# بله. خرید ارزهای خارجی نیز در دامنه این ممنوعیت قرار گرفته است. رسانههای داخلی از دلار بهعنوان یکی از مصادیق اصلی ارز مورد اشاره در این بخشنامه نام بردهاند.
یک نکته مهم برای متقاضیان وام
# ممنوعیت جدید به این معنا نیست که همه وامهای بانکی متوقف شدهاند. موضوع بخشنامه، نحوه مصرف منابع تسهیلاتی و جلوگیری از اختصاص آنها به خرید طلا، ارز و رمزارز است. بنابراین سایر تسهیلات بانکی که برای مصارف مجاز و مطابق مقررات پرداخت میشوند، مشمول این ممنوعیت نیستند.